Depozito iade sistemi nedir, nasıl işleyecek?

Gündemi BBC Türkçe'den takip etmek artık WhatsApp'ta da mümkün. Haberlerimizin doğrudan telefonunuza gelmesi için tıklayın.

Depozitosu Olan Ambalajlar Sistemi (DOA) kapsamında bugünden itibaren Türkiye genelinde iade edilen her plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajı için 1 lira teşvik ödenecek.

DOA uygulaması daha önce bazı pilot illerde başlamış ve depozito iade ücreti 25 kuruş olarak belirlenmişti.

1 Temmuz itibarıyla uygulama 81 ile yayıldı ve depozito iade ücreti 1 liraya yükseltildi.

Bir geri dönüşüm modeli olan DOA ile ambalaj atıklarının doğaya karışmadan ekonomiye kazandırılmasını amaçlanıyor.

Uygulama kapsamında depozito iade noktaları veya depozito iade makinalarına götürülen ürünler geri dönüştürülüyor.

Ödemeler e-cüzdanlara yükleniyor, sonrasında anlaşmalı bankalardan nakit olarak çekilebiliyor.

Türkiye'de Sıfır Atık Hareketi kapsamında hayata geçirilen DOA uygulaması; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda yürüyor.

Uygulama ile her yıl yaklaşık 25 milyar ambalajın geri dönüşüme kazandırılması ve ekonomiye yıllık 30 milyar TL doğrudan katkı sunulması bekleniyor.

Bakan Kurum: Her yıl 25 milyar ambalaj toplanacak

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, sosyal medya hesabında, uygulamanın detaylarını içeren bir paylaşım yaptı.

Kurum, "DOA sayesinde, her yıl 25 milyar ambalaj toplanacak, Türkiye ekonomisine 30 milyar TL katkı sağlanacak" dedi ve ekledi:

"Hem vatandaşımız hem doğamız hem ülkemiz kazanacak, yapacağımız her iade geleceğimize temiz bir nefes olacak."

Depozito parası nasıl alınıyor?

Tüketiciler, yeni uygulama kapsamında DOA logolu ambalajları iade noktalarına veya Depozito İade Makineleri'ne (DİM) teslim ederek ambalaj teşvik bedelini alabiliyor.

1 TL'lik teşvik bedeli, kullanıcıların cep telefonlarına yükledikleri DOA mobil uygulamasındaki dijital cüzdana aktarılıyor.

Biriken tutar, istenildiği zaman banka hesaplarına transfer edilebiliyor ya da ATM'lerden nakit olarak çekilebiliyor.

Ayrıca iade bedelleri, anlaşmalı marketlerde yapılacak alışverişlerde doğrudan kullanılabiliyor.

Uygulamanın yaygınlaşmasıyla Türkiye genelindeki market zincirleri, bakkallar, büfeler, oteller, restoranlar ve kafelerin iade noktası olarak sisteme dahil edilmesi hedefleniyor.

Bu işletmeler, tüketicilerden topladıkları ya da kendi tükettikleri içecek ambalajlarını biriktirerek seçtikleri saha operatörüne teslim edecek.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın bilgilendirmesine göre, DOA'dan faydalanabilmek için öncelikle mobil uygulamanın telefona indirilmesi gerekiyor.

DOA logosu taşıyan plastik ve cam şişeler ile alüminyum ambalajlar, çöp yerine iade makinelerine götürülerek QR kod okutulduktan sonra sisteme teslim ediliyor.

Uygulama üzerinden en yakın iade makinesinin konumu da görülebiliyor.

İade makinelerindeki işlemlerin ardından teşvik bedeli dijital cüzdana yükleniyor.

Biriken tutar banka hesaplarına aktarılabiliyor, ATM'lerden nakit olarak çekilebiliyor ya da anlaşmalı iş yerlerinde alışverişlerde kullanılabiliyor.