ไฟป่าแคลิฟอร์เนีย ยอดผู้เสียชีวิตเพิ่ม สถานการณ์ล่าสุดเป็นอย่างไร อุปสรรคการดับเพลิงมีอะไรบ้าง

วิกฤตไฟป่าที่กำลังโหมลุกลามในหลายพื้นที่นครลอสแอนเจลิส รัฐแคลิฟอร์เนียของสหรัฐอเมริกา ได้คร่าชีวิตผู้คนไปแล้วอย่างน้อย 11 ราย เผาผลาญบ้านเรือนประชาชนไปแล้วหลายพันหลัง และส่งผลทำให้ต้องออกคำสั่งอพยพผู้คนหลายแสนคนออกจากพื้นที่

แม้ว่าจะใช้ความพยายามในการควบคุมไฟป่าด้วยเจ้าหน้าที่ดับเพลิงหลายพันคน แต่ไฟป่าที่กินอาณาเขตกว้างใหญ่ส่วนใหญ่ก็ยังไม่สามารถควบคุมสถานการณ์ได้

สภาพอากาศและผลกระทบที่เกิดขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศคาดว่าจะยังคงเป็นปัจจัยที่หลักที่ทำให้ไฟป่ายังคงลุกลามไปอีกหลายวัน ขณะเดียวกันก็มีการตรวจสอบความพร้อมของเจ้าหน้าที่อย่างเข้มงวดต่อภัยพิบัติ

เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ คาดว่า จากสถานการณ์ที่เกิดขึ้นอาจจะทำให้มียอดผู้เสียชีวิตเพิ่มขึ้นอีก

สถานการณ์ล่าสุดเป็นอย่างไร

ในนครลอสแอนเจลิส ประชาชนราว 153,000 คน ได้รับคำสั่งอพยพมาตั้งแต่วันศุกร์ (10 ม.ค.) ที่ผ่านมา หลายคนต้องออกจากบ้านพร้อมกับทรัพย์สินที่พวกเขาจะสามารถนำออกมาได้เท่านั้น

ประชาชนอีกกว่า 166,000 คน ได้รับคำเตือนให้อพยพ ซึ่งนั่นหมายความว่า พวกเขาอาจจำเป็นต้องละทิ้งบ้านของพวกเขาในไม่ช้านี้

ถึงตอนนี้ ไฟป่าที่ลุกโหมยังเผาผลาญอาคารบ้านเรือนไปมากกว่า 10,000 หลัง ถือว่าได้สร้างความเสียหายมากที่สุดในประวัติศาสตร์ของนครลอสแอนเจลิส

นอกจากนี้ยังมีความเสี่ยงที่สิ่งปลูกสร้างอีกกว่า 60,000 แห่ง ตกอยู่ภายใต้ความเสี่ยงที่จะถูกทำลาย มีการคาดการณ์ว่า ไฟป่าครั้งนี้จะนำไปสู่ความสูญเสียด้านการประกันภัยมากกว่า 8,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือราว 277,800 ล้านบาท เนื่องจากว่าความเสียหายเกิดขึ้นกับอสังหาริมทรัพย์ที่มีมูลค่าสูง

มีรายงานว่า มีชายผู้หนึ่งถูกจับกุมได้ในช่วงบ่ายของวันพฤหัสบดีที่ผ่านมา หลังจากประชาชนสงสัยว่า เขาพยายามจะจุดไฟขึ้นใหม่ โดยเจ้าหน้าที่ตำรวจระบุว่า เขาถูกตั้งข้อหาละเมิดการคุมความประพฤติเท่านั้น แต่ยังไม่เพียงพอที่จะตั้งข้อหาวางเพลิงต่อเข้าได้ แต่การสืบสวนสอบสวนยังคงเดินหน้าต่อ

อย่างไรก็ตาม ยังไม่ทราบสาเหตุของการจุดไฟดังกล่าว

กองกำลังป้องกันประเทศ (National Guard) ถูกส่งไปประจำการในบางพื้นที่ของนครลอสแอนเจลิสเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดการปล้นสะดมในพื้นที่ที่ประชาชนอพยพออกไป และยังจะมีการเพิ่มจำนวนกองประจำการเพิ่มขึ้นอีก

เจ้าหน้าที่ตำรวจระบุว่า จนถึงขณะนี้มีการจับกุมผู้ก่อนเหตุแล้วอย่างน้อย 20 คน

วิกฤตไฟป่าครั้งนี้ยังสร้างความเสียหายให้กับบ้านของคนดังในสหรัฐฯ ด้วย เมล กิบสัน, เลห์ตัน มีสเตอร์, อดัม โบรดี, เจมส์ วู้ด และปารีส ฮิลตัน

ไฟป่าเกิดขึ้นที่ใดบ้าง

จากข้อมูลของเจ้าหน้าที่ดับเพลิงของรัฐแคลิฟอร์เนีย จนถึงขณะนี้มีพื้นที่ที่เกิดไฟป่าอย่างน้อย 5 แห่ง โดย 5 แห่งยังคงควบคุมสถานการณ์ไม่ได้ ประกอบด้วย

ส่วนสถานการณ์ไฟป่าที่เกิดขึ้นก่อนหน้านี้ เช่น ไฟป่าซันเซ็ต, ไฟป่าวูดลีย์ และไฟป่าโอลิวาส สามารถควบคุมได้แล้ว

การรับมือของนครลอสแอนเจลิสเป็นอย่างไร

ความพร้อมในการรับมือวิกฤตไฟป่าครั้งนี้กลายเป็นชนวนเหตุแห่งความขัดแย้งทางการเมืองหลังจากมีรายงานระบุว่า ท่อดับเพลิงบางส่วนไม่มีน้ำพร้อมใช้ และทำให้เกิดกระแสวิพากษ์วิจารณ์จากโดนัลด์ ทรัมป์ ว่าที่ประธานาธิบดีสหรัฐฯ ที่จะขึ้นสาบานตนรับตำแหน่งในวันที่ 20 ม.ค. นี้

ในย่านแพซาดีนา ซึ่งห่างออกไป 18 กม. ทางตะวันออกเฉียงเหนือของนครลอสเอนเจลิส แชด ออกัสติน หัวหน้านักดับเพลิงระบุว่า พบว่า ในพื้นที่ดังกล่าว ประสบปัญหาช่วงสั้น ๆ จากแรงดันน้ำ

เขามองว่าปัญหานี้เกิดจากการที่รถดับเพลิงหลายคันดึงน้ำในเวลาเดียวกัน รวมถึงการสูญเสียกำลังที่ส่งผลให้แรงดันลดลง ขณะที่มีรายงานว่า หัวจ่ายน้ำยังขาดน้ำอยู่ช่วงหนึ่งในพื้นที่ที่สูงขึ้นของแปซิฟิก พาลิเซดส์

กาวิน นิวซัม ผู้ว่าการรัฐแคลิฟอร์เนียเปิดเผยเมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมาว่า เขาได้สั่งการให้มีการสืบสวนสอบสวนอิสระว่า เพราะเหตุใดจึงมีการสูญเสียแรงดันน้ำ พร้อมสาเหตุการปิดอ่างเก็บน้ำในแปซิฟิก พาลิเซดส์ เพื่อการบำรุงรักษาก่อนเกิดไฟป่าขึ้น

นายกเทศมนตรีคาเรน บาสส์ ที่เพิ่งกลับมาจากการเดินทางไปกานา ต้องเผชิญกับคำถามที่ดุเดือดเกี่ยวกับความพร้อมในการรับมือในพื้นที่ รวมทั้งประเด็นด้านวิกฤตความเป็นผู้นำของเธอ รวมทั้งประเด็นต่าง ๆ เกี่ยวกันน้ำ[ที่ใช้ในการดับเพลิง]

ก่อนที่จะเกิดไฟป่าขึ้น หัวหน้านักดับเพลิงของนครลอสแอนเจลิสได้แจ้งเตือนผ่านบันทึกหนึ่งว่า การตัดงบประมาณเป็นอุปสรรคต่อความสามารถของแผนกในการรับมือต่อเหตุฉุกเฉินต่าง ๆ

ชาวเมืองในนครลอสแอนเจลิสบอกว่า ความหวาดกลัวต่อภัยคุกคามจากเหตุเพลิงไหม้ยิ่งเลวร้ายลงด้วยการแจ้งเตือนที่ถูกส่งผิดพลาดไปยังโทรศัพท์มือถือทุกเครื่องในนครลอสแอนเจลีสเมื่อวันพฤหัสบดี ยิ่งสร้างความไม่พอใจให้กับคนบางส่วน โดยมีผู้คนอาศัยอยู่ในเขตนี้ประมาณ 10 ล้านคน

นอกจากนี้ ยังมีการแจ้งเตือนฉุกเฉินครั้งที่สองแก่ประชาชนเพื่อเตรียมอพยพถูกส่งไปยังผู้อยู่อาศัยอย่างผิดพลาดในช่วงเช้าตรู่ของวันศุกร์

ในระหว่างการแถลงข่าวช่วงเช้าวันศุกร์ เจ้าหน้าที่ของเมืองแห่งนี้กล่าวว่า พวกเขากำลังสืบสวนว่าทำไมจึงมีการส่งการแจ้งเตือนจำนวนมาก และเรียกร้องให้ประชาชนอย่าปิดการใช้งานฟังก์ชันการแจ้งเตือนบนโทรศัพท์ของพวกเขา เพราะสิ่งที่พวกเขาแจ้งมีความสำคัญอย่างยิ่งในการให้ข้อมูลฉุกเฉินแบบนาทีต่อนาที

อะไรคือสาเหตุของการเกิดไฟป่าครั้งนี้

การรวมกันระหว่างช่วงเวลาที่แห้งแล้งอย่างมากเป็นพิเศษ ซึ่งทำให้พื้นที่ในนครลอสแอนเจลิสได้รับปริมาณฝนเพียง 0.16 นิ้ว ( หรือ 0.4 ซม.) นับตั้งแต่เดือน ต.ค. และลมกระโชกแรงนอกชายฝั่งที่รู้จักกันในชื่อ "ลมซานตาอานา" ทำให้กลายเป็นสถานการณ์ที่สุกงอมทำให้เกิดไฟป่า

กรมอุตุนิยมวิทยาแห่งชาติสหรัฐฯ รายงานว่า ลมซานตาอานาพัดจากตะวันออกไปตะวันตกผ่านภูเขาทางตอนใต้ของรัฐแคลิฟอร์เนีย กระแสลมนี้ยังเป็นต้นเหตุของการความเสียหายที่เกิดขึ้นตามมานี้ด้วย

เมื่อพัดผ่านพื้นที่ทะเลทรายเข้าไปลึกลงไป ทำให้เกิดสภาวะความชื้นลดลง ซึ่งทำให้พืชพรรณต่าง ๆ แห้ง หากเกิดเพลิงไหม้ ลมสามารถพัดเอาถ่านที่คุอยู่ ให้กลายเป็นไฟนรกได้ภายในไม่กี่นาที

ความเร็วลมปกติอยู่ที่ 60 ถึง 80 ไมล์ต่อชั่วโมง (95-130 กม./ชม.) แต่ลมกระโชกแรงสามารถเกิดขึ้นได้สูงสุดถึง 160 กม./ชม.

CBS News รายงานว่า แม้ว่าลมกระโชกแรงที่สุดจะพัดผ่านภูมิภาคนี้ไปแล้ว แต่นักพยากรณ์อากาศได้เตือนว่า "ลมซานตาอานา" จะเกิดขึ้นอีกครั้งหนึ่ง โดยจะเคลื่อนเข้ามาในช่วงกลางคืนวันพฤหัสบดี ตามเวลาท้องถิ่น

อย่างไรก็ตาม การสืบสวนถึงต้นตอที่ทำให้เกิดเพลิงไหม้ในตอนแรกยังคงดำเนินอยู่ในขณะนี้

นาธาน ฮอชแมน อัยการเขตนครลอสแอนเจลิสกล่าวว่า จุดสำคัญในการบังคับใช้กฎหมายในปัจจุบันจะเน้นที่การช่วยชีวิตและบ้านเรือน และสนับสนุนนักดับเพลิง แต่ในที่สุด ก็ต้องหันไปสืบสวนสาเหตุของเพลิงไหม้ครั้งนี้

"หากตรวจพบว่ามีฝีมือมนุษย์และจงใจวางเพลิงใด ๆ ที่เกี่ยวข้องกับสถานการณ์นี้ คนที่ก่อเหตุวางเพลิงครั้งนี้จะถูกจับกุม ดำเนินคดี และจะถูกลงโทษตามกฎหมาย" เขากล่าว

ฮอคมานยังเตือนประชาชนไม่ให้ปล้นสะดมและบินโดรน โดยมีโดรนลำหนึ่งชนกับเครื่องบินดับเพลิง จนได้รับการเสียหาย อย่างไรก็ตาม เครื่องบินดับเพลิงลำดังกล่าวสามารถลงจอดปลอดภัย แต่ไม่มีผู้ใดได้รับบาดเจ็บ และยังเตือนถึงกลโกงที่มุ่งเป้าไปที่เหยื่อเพลิงไหม้ด้วย

นอกจากนี้ เจ้าหน้าที่ยังประกาศเคอร์ฟิวในเขตอพยพจะเริ่มตั้งแต่เวลา 18.00 น. ตามเวลาท้องถิ่นถึง 06.00 น. ของวันเสาร์แล้ว

ทั้งนี้ การลอบวางเพลิงไม่ใช่สาเหตุเดียวของการเกิดไฟป่าร้ายแรง สายไฟและอุปกรณ์สาธารณูปโภคอื่นๆ ได้จุดชนวนให้เกิดเพลิงไหม้ร้ายแรงที่สุดในประวัติศาสตร์ของรัฐแคลิฟอร์เนีย ในปี 2018 เหตุไฟป่าแคมป์ (Camp Fire) ได้ทำลายเมืองพาราไดซ์และคร่าชีวิตผู้คนไป 85 ราย ซึ่งหลายคนเสียชีวิตในรถของพวกเขาขณะพยายามหนีไฟป่า

นักผจญเพลิงยังมีความหวังอยู่เล็กน้อย เนื่องจากแนวโน้มสภาพอากาศที่เกิดเพลิงไหม้ทางตอนใต้ของแคลิฟอร์เนียได้ลดระดับจาก "วิกฤตอย่างยิ่ง" เป็น "วิกฤต"

แต่ ซาราห์ คีธ-ลูคัส นักพยากรณ์อากาศของบีบีซีกล่าวว่า ในเวลาอีกอย่างน้อยสัปดาห์หน้า คาดว่ายังไม่มีฝนตกในพื้นที่ ดังนั้น สภาพการณ์ต่างๆ จึงยังพร้อมที่จะทำให้เกิดไฟป่าได้ทุกเมื่อ

แม้ว่า คาดว่า กระแสลมจะลดความแรงลงเล็กน้อยในช่วงวันศุกร์ถึงวันเสาร์ แต่นักพยากรณ์อากาศหลายคนเตือนว่า กระแสลมแรงจะกลับมาอีกครั้งในวันอาทิตย์ถึงวันจันทร์นี้

การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศส่งผลอย่างไร

แม้ว่าลมแรงและไม่มีฝนตกจะทำให้เกิดไฟป่า แต่ผู้เชี่ยวชาญกล่าวว่า การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศกำลังเปลี่ยนแปลงสภาพในพื้นที่ และเพิ่มโอกาสที่จะเกิดไฟป่าในครั้งนี้

พื้นที่ส่วนใหญ่ทางตะวันตกของสหรัฐอเมริกา รวมถึงแคลิฟอร์เนีย ประสบภัยแล้งมานานหลายทศวรรษ และเพิ่งจะสิ้นสุดลงเมื่อสองปีที่แล้ว จึงทำให้ภูมิภาคนี้เปราะบางและมีความเสี่ยง

การเปลี่ยนแปลงอย่างผันผวนและรวดเร็ว (Whiplash) ระหว่างช่วงอากาศแห้งแล้งและช่วงอากาศชื้นในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา ทำให้เกิดพืชพรรณที่แห้งกลายเป็นเชื้อไฟจำนวนมหาศาลที่พร้อมจะถูกเผา

การวิจัยของรัฐบาลสหรัฐฯ ยังดูคลุมเคลือในแง่การเชื่อมโยงการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศกับไฟป่าที่มีขนาดใหญ่กว่าและรุนแรงกว่าในภาคตะวันตกของสหรัฐอเมริกา

"การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ รวมถึงอุณหภูมิที่สูงขึ้น ความแห้งแล้งที่ยืดเยื้อ และการสูญเสียน้ำในชั้นบรรยากาศ เป็นตัวขับเคลื่อนสำคัญในการเพิ่มความเสี่ยงและพื้นที่เกิดไฟป่าทางตะวันตกของสหรัฐอเมริกา" องค์การบริหารมหาสมุทรและบรรยากาศแห่งชาติ ระบุ

โดยทั่วไปแล้ว ฤดูไฟป่าในแคลิฟอร์เนียตอนใต้จะขยายออกไปในช่วงตั้งแต่เดือน พ.ค. ถึง ต.ค. แต่ตามที่ เกวิน นิวซัม ผู้ว่าการรัฐแคลิฟอร์เนีย กล่าวในงานแถลงข่าวเมื่อวันอังคาร ขณะนี้ปัญหาไฟไหม้เป็นปัญหาที่จะเกิดขึ้นตลอดไป

"ไม่มีฤดูไฟป่าแล้ว" แต่เขากล่าว "เป็นปีแห่งไฟ" เขากล่าว