چرا حرف جیدی ونس درباره «تغییر بنیادین روابط» با ایران مهم است؟, بهرنگ تاجدین، خبرنگار اقتصادی بیبیسی فارسی
بدون شک بلندپروازانهترین بخش تفاهمنامه ایران و آمریکا برای پایان جنگ، بند هفتم آن است که از برداشتن همه تحریمهای اولیه و ثانویه آمریکا صحبت میکند.
اینها تحریمهایی گسترده و چندلایه هستند که در طول دههها، با استناد به قوانین مختلف و نیز تصویب لوایحی در کنگره آمریکا در سالهای ۱۹۹۶ و ۲۰۱۷ شکل گرفتهاند.
برداشتن همه این تحریمها، کاری دشوار و زمانبر است و میتواند هزینه سیاسی قابل توجهی برای رئیسجمهور آمریکا داشته باشد.
ولی دولت دونالد ترامپ با طرح چنین پیشنهادی، مشوقی روی میز مذاکره گذاشته که بسیار بزرگتر از تمام امتیازاتی است که قرار بود توافق هستهای برجام برای ایران به ارمغان بیاورد.
صحبتهای جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا در مذاکرات سوئیس درباره آمادگی کشورش برای «تغییر بنیادین» روابط با ایران، نشاندهنده این است که طرف آمریکایی نه تنها از بزرگی پیشنهادش خبر دارد، بلکه این اراده سیاسی را هم دارد که علنd بگوید حاضر است نیمقرن دشمنی با جمهوری اسلامی را کنار بگذارد؛ چیزی که شاید هیچوقت پیش از این مطرح نبوده است.
البته لازمه این اتفاق، موافقت سران جمهوری اسلامی با خواستههای آمریکا، بویژه در مورد برنامه هستهای و نقش منطقهای ایران و گروههای متحدش است.
اگر دو طرف بتوانند به توافقی برسند که نتیجهاش لغو همه تحریمهای آمریکا باشد، میتواند آغاز یک دگرگونی بنیادین در اقتصاد ایران باشد؛ اقتصادی که دهههاست به دلیل تحریمهای بینالمللی از سرمایهگذاری خارجی محروم مانده و از زنجیرههای تأمین بینالمللی کنار گذاشته شده و تنها یک کشور، یعنی چین، حاضر است مهمترین اقلام صادراتی ایران، یعنی نفت و فرآوردههای نفتی را بخرد.