مواضع ضد و نقیض روزنامه وابسته به رهبر ایران درباره طالبان

روزنامه کیهان که با مدیریت حسین شریعتمداری منصوب آیت‌الله علی خامنه‌ای اداره می‌شود، در مقاله‌ای با مضمونی ضد طالبان، مواضعی برخلاف دیدگاه پیشین خود درباره این گروه منتشر کرده است.

کیهان در این مقاله نوشته است "روشی که طالبان برای سیطره بر افغانستان در پیش گرفته است، وادارکردن بقیه طوایف و مذاهب به تمکین در برابر سیطره مطلق خود است و این در واقع نوعی جدید از «تمامیت‌خواهی» این گروه می‌باشد که اگر بر افغانستان مسلط گردد، قطعا برای ساکت کردن دیگران دست به سلاح می‌برد و به قول و قرارهای فعلی خود پشت می‌کند".

این مقاله که به قلم سعدالله زارعی از چهره‎های نزدیک به دفتر آیت الله خامنه‌ای نوشته شده، می‌گوید "طالبان قانون اساسی که به تصویب اکثریت مردم رسیده را رد کرده و حتی به اصلاح آن بسنده نمی‌‌کند. طالبان دقیقا به دلیل اینکه نمی‌تواند بیش از ۳۰ درصد مردم را نمایندگی ‌کند، با برگزاری انتخابات پارلمانی یا ریاست‌جمهوری موافق نیست".

خبرنگار روزنامه اعتماد چاپ تهران در توییترش از قول منابع خود نوشته به روزنامه کیهان و رسانه‌هایی که به گفته وی "دست به تطهیر طالبان زدند" تذکر جدی داده ‌شد و مقاله اخیر کیهان را نتیجه آن تذکر توصیف کرده است.

همزمان با روزنامه کیهان، روزنامه محافظه کار "جمهوری اسلامی" هم نوشته است "هر چند رهبران طالبان مطرح کرده‌اند که با شیعیان افغانستان برادر دینی هستند، اما زمانی که پای قدرت در میان باشد، طالبان جایگاه چندانی برای شیعیان قائل نمی‌شود، چنانچه طالبان در جلسات گفتگو‌های بین الافغانی در دوحه اعلام کردند که اگر اختلافی میان طرفین مذاکره در خصوص موضوعات مختلف پیش آید، ملاک، مذهب حنفی خواهد بود و نه فقه جعفری".

روزنامه کیهان کمتر از دو هفته پیش در مقاله‌ای که همسو با سایر مقام های رسمی ایران بود، از طالبان تمجید کرده و نوشته بود گروه فعلی "با طالبانی که می‌شناختیم و مثلا سر می‌برید، تفاوت‌هایی کرده" و "در پیشروی‌های اخیر این گروه در افغانستان خبری از جنایت‌های هولناک، شبیه جنایات داعش در عراق نیست و طالبان حتی اعلام کرده که با شیعیان این کشور هم کاری ندارد".

شاه‌حسین مرتضوی، مشاور رئیس جمهوری افغانستان در واکنش گفته بود امیدوار است موقف یا موضع روزنامه کیهان ایران "در ستایش از جنایت طالبان موقف رسمی حکومت ایران نباشد".

از زمان انتشار این مقاله تاکنون، گروه طالبان با پیشروی در خاک افغانستان به مرزهای ایران رسیده و به همین دلیل برخی از نقل و انتقالات مرزی ایران و افغانستان متوقف شده است.

پیشروی طالبان به سوی نقاط مرزی با ایران در زمانی صورت گرفت که محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه میزبان گروهی از رهبران ارشد طالبان و مقام های دولتی افغانستان در تهران بود.

آقای ظریف پیش از این در برابر سئوالی درباره تشکیل جلسات طالبان در استان سیستان و بلوچستان و خرید خانه توسط اعضای این گروه در ایران گفته بود که چنین موضوعاتی را شنیده اما از آن اطلاع دقیقی ندارد.

حسام رضوی، از مدیران خبرگزاری تسنیم وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هم پیش از این گفته بود: "این برداشت نباید صورت بگیرد که در افغانستان شیعه‌کشی می‌شود. همین الان من به عنوان هشدار می‌گویم که جنگی بین شیعه و طالبان در افغانستان وجود ندارد. نه الان، نه در گذشته. یعنی هرچه بوده، در میدان نبرد اتفاق افتاده است".

نشان دادن همراهی مقام های ایرانی با طالبان در ماه های اخیر باعث تعجب افکار عمومی در ایران شده است. شهروندان ایرانی در شبکه‌های اجتماعی از اینکه مقام‌های جمهوری اسلامی که پیشتر طالبان را "تروریست" می‌خواندند، امروزه آن را "جنبش اصیل" عنوان می‌کنند، ابراز تعجب کرده‌اند. بعضی مبنای فکری دو گروه را در تشابه با یکدیگر می‌خوانند.

این رویکرد باعث انتقاد برخی از چهره های و فعالان سیاسی در ایران از جمله سیاستمدارانی شده که سابقا نزدیک به حکومت بوده‌اند.

مهدی نصیری از چهره‌های تندروی دهه ۷۰ و ۸۰ خورشیدی و مدیرمسئول پیشین روزنامه کیهان با انتشار ویدئویی در توییتر خود نوشته است "عضو طالبان اعلام می کند هر کس با امیرالمومنین شیخ هبه‌الله بیعت نکند، از اسلام خارج است.طالبان تغییر کرده؟!"

طالبان در دهه ۱۳۷۰ با حمله به سرکنسولگری ایران در مزار شریف باعث مرگ ۸ دیپلمات و یک خبرنگار خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی شد. این گروه هرگز مسئولیت این اقدام را به عهده نگرفت اما مقام های جمهوری اسلامی از آن به جنایت و رفتار "تروریستی" نام بردند.

حیدر مصلحی وزیر اطلاعات در دوره دوم محمود احمدی نژاد هم به تازگی گفته است که طالبان در دوره وزارت او یک مامور دولتی ایران را گروگان گرفته بودند که با کمک پاکستان به داخل ایران آورده شد.

سیاست تازه ایران در قبال طالبان باعث واکنش هایی در میان کاربران افغان شبکه های اجتماعی شده است.

جمشید یما امیری، روزنامه‌نگار در کابل نوشته بود که "حلقه‌ای در تهران با قباحت‌زدایی از طالبان، در تلاش ترمیم روابط پرتنش تاریخی، خلق اعتماد و گشایش فصل تازه در مناسبات سیاسی پیش‌روی افغانستان هستند. اما ذهنیت ایدیولوژیک و رادیکال طالبان درباره ایران شیعی و ولایت فقیه تغییرناپذیر است." به گفته آقای امیری این تلاش‌ها ره به‌جایی نخواهد برد و طالبان‬ متحد ایران نخواهند شد.

مقام های ایرانی در ماه های اخیر به طور بی سابقه ای با رهبران طالبان دیدار داشته اند. اعضای دفتر سیاسی گروه طالبان در قطر، پس از ترور محسن فخری زاده معاون وزارت دفاع و شخصیت پشت پرده برنامه اتمی ایران، با حضور در سفارت این کشور در دوحه به سفیر ایران به نمایندگی از دولت این کشور تسلیت گفته بودند.

احمد نادری از نمایندگان مجلس شورای اسلامی پس از این اقدام طالبان را "جنبش اصیل" در منطقه خوانده و گفته بود "حضور در سفارت جمهوری اسلامی ایران در دوحه را بایستی به فال نیک گرفت. همکاری با آنان می تواند به گسترش ثبات در جامعه افغانستان و جلوگیری از نفوذ گروه هایی همچون داعش منجر شود".