چشمان کاربران ایرانی به رفح است یا ایران؟

از سه روز پیش حمله اسرائیل به رفح سر خط خبرهای جهان شده است و در این روزها بیش از ۴۲ میلیون کاربر در سرتاسر جهان در اینستاگرام عکسی را به اشتراک گذاشتند با این نوشته که «همه چشم‌ها به رفح دوخته شده است.»

این حمله‌ها با وجود مخالفت شدید بین‌المللی با حمله اسرائیل به رفح انجام شد. ارتش اسرائیل عملیات نظامی خود را تشدید کرد و تانک‌هایش به مرکز این شهر رسیدند و یک تپه مهم استراتژیک مشرف بر مرز نزدیک با مصر را تصرف کرد. در این عملیات ده‌ها نفر کشته و بیش از ۱۵۰ نفر زخمی شدند.

با اینکه این عکس در بیشتر نقاط دنیا ترند شد اما واکنش‌ برخی از کاربران ایرانی با بسیاری کشورها متفاوت بوده است و شاید خلاف جهت و حتی با هشتگ‌های تند و توهین‌آمیز.

چرا این واکنش‌ها در ایرانیان دیده می‌شود و حرف آنها چیست؟

ایرانیانی که در شبکه‌های اجتماعی حضور دارند، با تمام محدودیت‌ها ارتباطشان را با دنیا از راه اینترنت حفظ کرده‌اند و در این سال‌ها تمام اعتراض‌هایشان و ظلمی حکومت را در شبکه‌های اجتماعی آشکار کرده‌اند در حالیکه اینترنت بارها در کل ایران قطع شد و انتشار هر ویدیو یا پست خطر دستگیری برایشان داشت.

این دسته از کاربران در زمان اعتراضات از دیگران در دنیای آزاد می‌خواستند که صدایشان باشند و ستم جمهوری اسلامی را به گوش بقیه برسانند و از سیاستمداران کشورهای دیگر می خواستند از معترضان ایرانی حمایت کنند.

این اتفاق بارها و بارها تکرار شد.

کم نیستند کسانی که در اعتراض به حمایت‌ جمهوری اسلامی از فلسطینی‌ها در تمام این چهل و چند سال می‌گویند در طول این سال‌هاهزینه‌ای که برای فلسطین شده است حکم « چراغی را داشته که به خانه روا بوده به مسجد حرام.»

این را هم باید در نظر گرفت که برخی از مخالفان حکومت در ایران از هر چیزی که در دفاع از اسرائیل باشد حمایت می‌کنند و آن را حرکتی در مخالفت با حکومت ایران می دانند.

از همین رو استوری «همه چشم‌ها به رفح دوخته شده است» برای برخی از کاربران ایرانی حکم خوردن تیر به قلبشان را داشت.

بسیاری از آنها اعتراض کردند که چرا جامعه جهانی از اعتراض ایرانیان و از تعداد بالای کشته‌های ایرانی حمایت نکرد. حتی می‌گویند چرا برای رئیسی در سازمان ملل سکوت کردند اما وقتی مردم ایران زیر فشار حکومت ایران بود این همبستگی از آنها دیده نشد. از این رو موضع‌گیری سازمان ملل در قبال غزه و رفح را جانبدارانه دانستند و خلاف برابری بین‌المللی قلمداد کرده‌اند.

اما این نظر تمام ایرانیان نیست. ایرانیانی که مدت‌هاست خارج از ایران زندگی‌ می‌کنند یا خودشان را با خبرهای بین‌المللی بدون تاثیر حکومت‌ها به روز می‌کنند از مردم رفح دفاع کرده‌اند.

این گروه تلاش می‌کنند به مخاطبان فارسی زبان واقعیت دیگر کشورها را هم بگویند، از حمایتی که مردم کشورهای دنیا از مردم غزه کرده‌اند و اعتراضشان به عملکرد دولت اسرائیل را به گوش دیگران برسانند. این گروه سران دولت اسرائیل را جنایت‌کار جنگی می‌دانند.

در بین این گروه کاربرانی که تحت تاثیر حکومت‌هایی مانند ایران هستند هم وجود دارند. اما نیت این کاربران با توضیحاتی که می‌نویسند قابل فهم است. کاربران حامی حکومت ایران نظری ایدئولوژیک دارند و کاربران دیگر نگاهی بشردوستانه به این ماجرا دارند.

در بین واکنش‌ها به رفح برخی از آسیب‌دیده‌های چشمی با استوری‌هایی در اینستاگرامشان موضعشان را روشن کردند. برخی مانند الهه توکلیان با بازنشر پستی از شبکه ایکس به این موضوع اشاره کرد که «برای ایرانیان چشمی نمانده که نگران جاهای دیگر دنیا باشند. چشمانی که دیگر نخواهند دید.»

از طرفی کیمیا دیگر آسیب‌دیده چشمی در استوری اینستاگرامش نوشت: «یک چشم من چشم عدالت است و دید من هرگز نسبت به بی‌عدالتی‌های جهان تار نمی‌شود.»

بسیاری از هنرمندان داخل ایران به کمپین بین‌المللی حمایت از رفح در اینستاگرامشان پیوستند. همین دست‌مایه خبری در خبرگزاری تسنیم شد و با کنار هم قراردادن استوری‌ها از این هنرمندان قدردانی کرد.

برخی از هنرمندان ایرانی خارج ایران اما واکنش دیگری داشتند مانند حمید فرخ‌نژاد که به جمع ‌«همه چشم‌ها به ایران است» پیوسته‌ است. او از کاربرانی که در اتفاقات پیشین ایران سکوت کردند و حالا در مورد رفح می نویسند خواست ساکت شوند.

در واقع اعتراض این دسته از کاربران به آنهایی است که به دلایلی در سال‌های گذشته از معترضان ایرانی چیزی نمی‌نوشتند یا استوری‌هایی محدود منتشر می‌کردند اما حالا برای رفح، مواضعشان را علنی منتشر می‌کنند.