مردی که نیم قرن برای قربانیان جنگ تابوت ساخت

مرد تابوت سازی در شهر کهنه کابل تجربه نیم قرن تابوت سازی دارد. او برای مردم عادی و قربانیان جنگ افغانستان تابوت ساخته است. جنگی که بعد از تجاوز شوروی به افغانستان در سال ۱۳۵۸ آغاز و دامنه آن تاکنون ادامه دارد.

این مرد سالمند از گرم و سرد زندگی در کشورش داستان‌های زیادی دارد. می‌گوید در گذشته‌ها روزانه چهار تا پنج تابوت می‌ساخته اما حالا با افزایش جمعیت شهر کابل و همچنین شمار قربانیان جنگ، هر روز ۳۰ تا ۴۰ تابوت می‌سازد.

وقتی وارد کوچه تابوت سازی در شهر کهنه کابل شدم، با دیدن دهها تابوتی که در جلوی مغازه‌های نجاری و تابوت سازی گذاشته شده بودند، به میزان مرگ و میر در کابل پایتخت به ویژه تلفات ناشی از جنگ افغانستان پی‌بردم.

راهی مغازه زلمی نجار می‌شوم، مردی که حدود هفتاد سال دارد و تمام عمرش را در این منطقه سپری و نیم قرن به شغل تابوت سازی اشتغال داشته‌ است.

این مرد سالخورده و کهنه کار نیم قرن برای مردگان شهر کابل و قربانیان جنگ در این شهر تابوت ساخته‌ است.

به گفته زلمی، پدرش او را از ۱۶ سالگی زیر دست یک استاد نجار گذاشت و از آن زمان تاکنون به تابوت سازی مشغول است.

او خاطرات زیادی از تابوت سازی دارد. برای هر قشر جامعه تابوت ساخته است. برای ساختن یک تابوت دو ساعت کار کرده و برای برخی دیگر حتی یک هفته هم وقت گذاشته است.

می‌گوید که برای مقام‌های دولتی در زمان محمد ظاهر شاه، آخرین پادشاه افغانستان و بعدا در زمان ریاست جمهوری محمد داوود، نخستین رئیس جمهوری افغانستان تابوت ساخته است.

زلمی می‌گوید که در دوران جنگ‌های داخلی افغانستان بیشترین تابوت را ساخته است.

زلمی نجار از روزهای کم کاری و بعضا پر مشغله خود خاطرات زیادی دارد.

او می‌گوید:"در زمان ظاهرا شاه تابوت را از چوب خار(بلوط) یا ارچه (سرو کوهی) می‌ساختیم. اطرافش را منبت کاری می‌کردیم و عقب تابوت را رنگ و روغن می‌کردیم. برای ساختن تابوت روزهای زیادی صرف می‌کردیم. شاید آن زمان روزانه دو یا سه تابوت می‌ساختیم."

به گفته او در جریان جنگ روس‌ها و اشغال افغانستان، کارش رونق زیاد داشته است، اما حالا روزانه ۳۰ تا ۴۰ تابوت می‌سازد و آنهم از چوب ساده و کم مصرف.

او می‌گوید که تنها در یک روز برای قربانیان حمله انتحاری "جنبش روشنایی" در دوم اسد/ مرداد که در منطقه دهمزنگ رخ داد، حدود ۲۵ تابوت ساخته است.

زلمی می‌گوید هیچ زمانی به اندازه سال‌های اخیر فرمایش ساخت تابوت نگرفته و دلیل آنرا هم افزایش تلفات ناشی از جنگ در حملات انتحاری و انفجارها می‌گوید.

این مرد کهنه کار کوچه تابوت سازی نیم قرن از عمرش را درهمین کوچه کار کرده و حالا به استاد زلمی معروف است. تمام تابوت سازان به او احترام قایل هستند و به عنوان مرد سخت کار از او نام می‌برند.

زلمی با پنجاه سال سابقه نجاری دست هایش می‌لرزد و چشمانش از اشک نم زده است، حتی بیماری قلبی نیز مانع از ادامه کارش نشده‌ است. عشق به کار هنوز او را خانه نشین نکرده و هر روز در کنار پسران و نوه‌هایش به مغازه تابوت سازی می‌آید.