معافیت سفر وزیر تحصیلات و معاون معارف طالبان از سوی سازمان ملل «لغو شد»

خبرگزاری فرانسه گفته است که سازمان ملل معافیت سفر عبدالباقی حقانی، وزیر تحصیلات عالی طالبان و سعید احمد شهیدخیل، معاون وزارت معارف/آموزش و پرورش طالبان را به دلیل محدودیت‌های شدیدی که بر دختران و زنان وضع کرده‌‍اند، «تمدید نکرده» است.

این خبرگزاری به نقل از دیپلمات‌هایی در سازمان ملل گفته معافیت سفر از سوی کمیته تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل برای ۱۲ مقام دیگر طالبان به مدت حداقل دو ماه دیگر تمدید شده است.

معافیت منع سفر خارجی شماری از مقام‌های ارشد طالبان روز گذشته (۲۰ ژوئن/جون) منقضی شد.

در سال ۲۰۱۹، شورای امنیت سازمان ملل معافیت محدود منع سفر ۱۴ عضو طالبان را به منظور شرکت در مذاکرات صلح، موقتا رفع کرد.

این موضوع در زمان دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری پیشین آمریکا، اعمال شده بود. به گزارش رسانه‌های آمریکایی، در زمان دولت جو بایدن، رئیس‌جمهوری فعلی آمریکا، بحث در این باره جریان دارد اما تاکنون در این مورد موضع مشخصی اعلام نشده است.

اما، پیشتر روزنامه‌ گاردین چاپ بریتانیا در گزارشی نوشت که برخی از مقام‌های آمریکایی نه تنها خواهان برگشت ممنوعیت سفر رهبران طالبان هستند، بلکه می‌خواهند فهرست ممنوع‌شدگان گسترش یابد.

همزمان گروه‌های مدافع حقوق بشر از سازمان ملل می‌خواهند تا به این معافیت پایان داده شود.

پیشتر، سازمان‌ دیده‌بان حقوق بشر از سازمان ملل خواست تا به صورت هدفمند، ممنوعیت سفر بر برخی از اعضای ارشد طالبان از جمله عبدالحق وثیق، رئیس استخبارات طالبان، محمد خالد حنفی، سرپرست وزارت امر به معروف و نهی از منکر، و هبت‌الله آخوندزاده، رهبر طالبان را اعمال کند.

البته گزارشی از سفر احتمالی رهبر طالبان منتشر نشده است و دستکم در ده ماه گذشته گفته شده که در قندهار بوده است.

دیده‌بان حقوق بشر گفته نیروهای استخبارات طالبان «دست به اعدام‌های فراقانونی، بازداشت و ضرب و شتم خبرنگاران» زده‌اند، وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان برخی از شدیدترین محدودیت‌ها را علیه زنان و دختران اعمال کرده است و رهبر طالبان بنا به گزارش‌ها «نقش تعیین‌کننده‌ای» در بسته ماندن دبیرستان‌های دخترانه دارد.

کدام مقام‌های کابینه طالبان در معافیت سفر هستند؟

شورای امنیت سازمان ملل، نام بیش از ۱۳۵ عضو ارشد گروه طالبان و چند نهاد وابسته به طالبان را در فهرست سیاه وارد کرده بود. طالبان خواستار خروج رهبران خود از «فهرست سیاه» بوده‌اند.

نام هبت‌الله آخوندزاده در این فهرست نبوده است.

از بین این افراد تعدادی در زمان مذاکرات صلح در دوحه و با هدف کمک به تسهیل این گفتگوها، به طور موقت معافیت سفر دریافت کردند.

در یکی از آخرین به روزرسانی‌ها، کمیته تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل، در ۱۹ مارس/مارچ به این فهرست نام دو تن دیگر اضافه و یک نفر از این فهرست برداشت.

در تصمیم شورای امنیت تصریح شده است که معافیت ممنوعیت سفر فقط برای سفر و شرکت در بحث‌های صلح و ثبات در طیف وسیعی از کشورها است.

تحریم‌های سازمان ملل علیه رهبران طالبان در سه زمینه بوده است: ضبط دارای‌هایشان، ممنوعیت سفر و ممنوعیت هرگونه معامله سلاح.

در آخرین فهرست ۱۵ نفری‌ که ممنوعیت سفر آن‌ها به طور موقت برداشته شده بود، شماری از مقام‌های کابینه فعلی طالبان هستند از جمله: عبدالغنی برادر (معاون اقتصادی نخست وزیر)، شیرمحمد عباس استانکزی (معاون سیاسی وزارت خارجه)، عبدالسلام حنفی (معاون اداری نخست وزیر)، شهاب‌الدین دلاور (وزیر معادن)، عبداللطیف منصور، امیرخان متقی (وزیر خارجه)، عبدالحق وثیق (رئیس اداره استخبارات)، خیرالله خیرخواه (وزیر فرهنگ) و دین محمد حنیف (وزیر امر به معروف و نهی از منکر)

شورای امنیت سازمان ملل متحد بنا به فصل هفتم منشور ملل متحد اقدامات تحریمی را علیه شماری از کشورها و گروه‌ها از جمله داعش، القاعده و طالبان اعمال کرده است.