همزمان با حملات گسترده اسرائیل به لبنان، رسانههای داخلی ایران گزارش دادهاند که عبور نفتکشها از تنگه هرمز متوقف شده است. اجازه عبور نفتکشها از این تنگه، یکی از نکات کلیدی در برقراری آتشبس میان ایران و ایالات متحده است. پس از موج گستردهای از حملات هوایی اسرائیل به لبنان، نواف سلام، نخستوزیر این کشور، از «تمام دوستان لبنان» خواست تا از « هر راه ممکن تمام» اقدامات نظامی اسرائیل در این کشور را متوقف کنند.
دیروز سیزدهم حمل در ایران موسوم به «سیزده بدر» یا «روز طبیعت» بود که هر سال مردم ایران این روز را در طبیعت میگذرانند.
در حالی که ایران همچنان زیرر حملات هوایی و موشکی امریکا و اسرائيل است.
دونالد ترامپ، رئيس جمهور امریکا پس از حمله هوایی به یک پل در کرج در شبکه اجتماعی «تروث» نوشت که ارتش آمریکا «حتی شروع به تخریب آنچه در ایران باقی مانده نکرده است».
منبع تصویر، Getty Images
ارتش اسرائيل میگوید دیشب موشکهایی از ایران به سمت اسرائیل شلیک شدهاند، و سیستمهای دفاعی آنها شبانه «برای دفع تهدید» فعالیت کرده است.
همچنین به گزارش خبرگزاری فرانسه، رادیو ارتش اسرائیل اعلام کرد که یک ایستگاه قطار در تلآویو بر اثر اصابت ترکش آسیب دیده است.
خبرگزاری تسنیم نیز گزارش داده که حزب الله لبنان به اسرائيل در شهرکهای «المالکیه» و «معیلیا» حمله موشکی و «شمار زیادی پهپاد انتحاری» کرده است.
در همین حال، ارتش اسرائیل خبر داده که موشکی را که از حوثیها به سمت اسرائیل پرتاب شده بود، رهگیری کرده است.
ارتش اسرائیل در ایکس نوشته است که دیروز بیش از ۵۰ هدف از مجموعه موشکهای بالستیک در ایران را هدف قرار داده است، و نیروی هوایی اسرائیل بیش از ۲۰ حمله در مرکز و غرب تهران انجام داده است.
سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا که فرماندهی جنگ را برعهده دارد اعلام کرد که یک جنگنده اف۳۵ «در آسمان مرکزی ایران» هدف قرار گرفته و «سقوط» کرده است.
خبرگزاری تسنیم گزارش داده است که «این دومین جنگندهای است که توسط پدافند سپاه منهدم شده و به دلیل متلاشی شدن جنگنده از سرنوشت خلبان خبری در دست نیست.»
فرماندهی ارتش آمریکا و اسرائیل تاکنون در خصوص این خبر اظهار نظر نکردهاند، اما فرماندهی مرکزی امریکا در خاورمیانه (سنتکام) آن را رد کرد.
حدود دو هفته قبل نیز ایران اعلام کرد که یک جنگنده اف۳۵ را هدف قرار داده اما سنتکام گفت که یک «اف-۳۵ آمریکایی پس از انجام یک مأموریت رزمی بر فراز ایران، ناچار به فرود اضطراری در یک پایگاه آمریکا در خاورمیانه شد.»
منبع تصویر، Getty Images
تنظیم وضعیت آشفتهای که این جنگ در تنگه هرمز بهجا گذاشته، ناگزیر یک کار حساس و پیچیده خواهد بود.
ایران بخش عمدهای از خط ساحلی مقابل این تنگه را در اختیار دارد. این به آن معناست که اگر بخواهد، میتواند انواع سلاحهای ساده را پنهان کند و برای کمین علیه کشتیها استفاده کند.
دلیل اینکه نیرویهای دریایی تمایلی ندارند کشتیهای جنگی خود را بیش از حد به آن ساحل نزدیک کنند همین است: آنها نگران حمله هستند.
بنابراین، بیشتر تحلیلگران نظامی توافق دارند که تنها با استفاده از زور نمیتوان این تنگه را دوباره باز کرد. این کار باید از راه مذاکره انجام شود؛ احتمالاً با میانجیگری یک طرف سوم مانند پاکستان، و در نهایت نیاز به چراغ سبز از سوی تهران خواهد داشت.
این موضوع برای دشمنان ایران بسیار تلخ و دشوار خواهد بود.
اما با وجود ۳۴ روز حملات هوایی ویرانگر امریکا و اسرائیل، نظام جمهوری اسلامی سقوط نکرده و هر روزی که دوام میآورد، ارادهاش برای مقاومت بیشتر میشود.
در حالی که ایران تمایلی به امتیاز دادن ندارد، ممکن است تصمیم بگیرد پیش از موافقت با تأمین عبور امن همه کشتیها، امتیاز بالاتر چه مالی و چه استراتژیک، مطالبه کند.
منبع تصویر، Getty Images
دونالد ترامپ، رئيس جمهور امریکا میگوید ارتش آمریکا «حتی شروع به تخریب آنچه در ایران باقی مانده نکرده است».
ترامپ در یک پست در شبکه اجتماعی «تروث»، نیروهای آمریکایی را به عنوان «بزرگترین و قدرتمندترین» ستایش کرد و گفت که آنها «بعدا پلها و سپس نیروگاههای برق» را هدف قرار خواهند داد.
این پست پس از حمله هوایی به پلی در حال ساخت در کرج، شهری در غرب تهران، پایتخت ایران است که منجر به کشته شدن هشت نفر و زخمی شدن نزدیک به ۱۰۰ نفر شد.
ترامپ افزود: «رهبری جدید رژیم میداند چه کاری باید انجام شود و باید سریع انجام شود.»
نوشته کامل آقای ترامپ در این پست این است:
«ارتش ما، بزرگترین و قدرتمندترین (خیلی!) در هر جای جهان، حتی شروع به تخریب آنچه در ایران باقی مانده نکرده است. بعد پلها، سپس نیروگاههای برق! رهبری جدید رژیم میداند چه کاری باید انجام شود و باید سریع انجام شود! رئیس جمهور دونالد جی. ترامپ»
با قطع اینترنت، تماس با مردم داخل ایران هنوز بسیار دشوار است، اما برخی توانستهاند با استفاده از اینترنت ماهوارهای مانند استارلینک و سایر روشها متصل شوند، هرچند هزینه بالایی دارد. استفاده یا داشتن استارلینک میتواند تا دو سال زندان به همراه داشته باشد.
تمام کسانی که در داخل ایران با آنها صحبت میکنم، مخالف نظام فعلی هستند.
از زن حدود بیست و چند ساله در تهران پرسیدم که چه احساسی نسبت به حمله به پلی در کرج دارد. او در اواسط پیام صوتی شروع به گریه کرد و گفت:
«احساس درماندگی میکنم. [ترامپ] بیشرمانه در مورد حمله به پل ما پست میگذارد. نمیدانم این [حمله] تا کجا ادامه خواهد داشت. چرا هیچکس در مقابل او نمیایستد؟ او واقعاً ما را به عصر حجر برمیگرداند.» یک ساکن تهرانی حدوداً بیست و چند ساله گفت: «ما در نهایت کشوری ویران خواهیم داشت. من بیشتر ناامید و غمگین هستم که در شرایطی هستم که میبینم ایران در حال نابودی است و نمیتوانم کاری انجام دهم. کشورم هر روز بیشتر و بیشتر در حال نابودی است.»
حمله به پل در کرج، یکی از ساکنان محلی، مردی حدود بیست و چند ساله که میگوید «طرفدار جنگ» است را نگران کرده است.
او گفت: «آن پل میتوانست ترافیک شهر را کاهش دهد... در حمله دوم تخریب شد. این حمله مرا نگران کرده است. نمیدانم چرا آن را زدند.»
یک زن حدود چهل و چند ساله در تهران که او هم طرفدار جنگ است، گفت: «من واقعاً تعجب کردم که آنها به یک پل زدند... اما فکر میکنم حتماً دلیلی برای این کار دارند.»
منبع تصویر، Reuters
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، گفته است که روسیه آماده است تا در حل مناقشه ایران مشارکت کند و ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور این کشور همچنان به گفتوگو با رهبران منطقهای ادامه میدهد.
آقای پسکوف به خبرنگاران گفت: «رئیس جمهور به این تماسها ادامه میدهد و اگر به نحوی به کمک ما نیاز باشد، ما البته آمادهایم تا سهم خود را برای اطمینان از انتقال هر چه سریعتر وضعیت نظامی به مسیر صلحآمیز ایفا کنیم.»
آنتونیو گوترش، دبیرکل ملل متحد، در گفتوگو با خبرنگاران در نیویارک، خواستار پایان فوری جنگ و توقف خصومتها از سوی همه طرفها شد.
او گفت: «ما در آستانه یک جنگ گستردهتر هستیم که کل خاورمیانه را با تأثیرات چشمگیر بر تمام جهان در بر خواهد گرفت.»
آقای گوترش خواستار حل و فصل اختلافات «به صورت مسالمتآمیز» شد و افزود که زیرساختهای غیرنظامی «از جمله تأسیسات هستهای» باید «مورد احترام و محافظت» قرار گیرند.
او خطاب به ایالات متحده و اسرائیل گفت: «زمان آن رسیده است که جنگی را که رنج عظیم انسانی را به بار میآورد و در حال حاضر عواقب اقتصادی ویرانگری دارد، متوقف کنند.»
دبیرکل ملل متحد از ایران نیز خواست حمله به همسایگان خود را متوقف کند.
آقای گوترش با اشاره به افزایش هزینهها گفت که مردم در حال حاضر از افزایش قیمت انرژی و مواد غذایی رنج میبرند. او افزود: «وقتی تنگه هرمز بسته باشد، فقیرترین و آسیبپذیرترین افراد جهان نمیتوانند نفس بکشند.»
دبیرکل ملل متحد گفت که فرستاده ویژه خود را به منطقه میفرستد تا به تلاشهای دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ کمک کند.
منبع تصویر، Getty Images
بنا به گزارشها از آغاز حمله امریکا و اسرائیل به این کشور ۳۱ مهاجر افغان بهشمول دو کودک در شهرهای مختلف ایران کشته شدهاند.
در میان آنها ۱۱ نفر در شهر تهران، ۶ نفر در شهرری، سه نفر در شهر قم، سه نفر در خیرآباد ، یک نفر در حسن آباد، یک نفر در اهواز، چهار نفر در اصفهان و یک نفر در خوزستان یک نفر هم در شیراز کشته شده است.
جزئیات بیشتر را اینجا بخوانید.
ما از وزارت دفاع امارات متحده عربی بهروزرسانی دریافت کردهایم که میگوید امروز با ۱۹ موشک و ۲۶ پهپاد شلیک شده از ایران «درگیر» شدهاند.
این وزارتخانه در بهروزرسانی خود در شبکه اجتماعی ایکس میگوید که از زمان آغاز جنگ، دفاع هوایی امارات متحده عربی حدود ۴۵۷ موشک و ۲۰۳۸ پهپاد را دفع کرده است.
ایوت کوپر، وزیر امور خارجه، در سخنرانی خود در نشست مجازی وزرای امور خارجه، «بیاحتیاطی» ایران را به دلیل «ضربه زدن به امنیت اقتصادی جهان» محکوم کرد.
این نشست با هدف بازگشایی تنگه هرمز برگزار شده است.
خانم کوپر در این نشست که با حضور بیش از ۴۰ وزیر امور خارجه برگزار شده است، میگوید که «نیاز فوری» به بازگرداندن آزادی ناوبری برای کشتیرانی بینالمللی از طریق تنگه هرمز است.
او میگوید در ۲۴ ساعت گذشته، ۲۵ کشتی از این تنگه عبور کردهاند، در حالیکه قبلا معمولاً ۱۵۰ کشتی از این تنگه عبور میکنند، اما این عبور تحت تأثیر مسدود شدن این مسیر کلیدی به صورت موثر توسط ایران قرار گرفته است.
او میافزاید که حدود ۲۰ هزار دریانورد ردیابی شده در حدود ۲۰۰۰ کشتی به دلیل بسته شدن تقریباً کامل تنگه گرفتار شدهاند.
حالا به گفته او، کشورهایی که به محصول تولید شده از خلیج فارس نیاز دارند، باید خودشان به آن رسیدگی کنند.
چگونه میتوان تنگه هرمز را از طریق دیپلماسی برای تجارت عادی بازگشایی کرد؟
این سوالی است که امروز در یک «جلسه» مجازی وزرای امور خارجه، به میزبانی ایوت کوپر، وزیر امور خارجه بریتانیا، در دفتر امور خارجه، کشورهای مشترکالمنافع و توسعه در وستمینستر، در حال بررسی است.
هیچ جواب آسانی وجود ندارد.
جنگ رئیس جمهور ترامپ و اسرائیل علیه ایران، به طرز عجیبی، رژیم ایران را در موقعیت چانهزنی بسیار قویتری نسبت به قبل از شروع جنگ قرار داده است. ایران با تهدید کشتیهایی که از این آبراه حیاتی عبور میکنند، میتواند عملاً اقتصاد جهانی را به باجگیری وادار کند.
با صدها کشتی که در دو طرف تنگه سرگردان هستند، قیمت نفت، بنزین و دیزل به شدت افزایش یافته است.
دونالد ترامپ بین تعیین اولتیماتوم به ایران برای بازگشایی تنگه یا نشان دادن اینکه از این مشکل صرف نظر خواهد کرد، مردد است.
دونالد ترامپ، رئيسجمهور امریکا شب گذشته یک سخنرانی ملی ایراد کرد و به جنگ امریکا و ایران پرداخت و در بخشی از آن جنگ با ایران را با جنگهای قبلی امریکا مقایسه کرد، اما از جنگ ۲۰ ساله امریکا در افغانستان که طولانیترین جنگ تاریخ امریکاست، نام نبرد.
منبع تصویر، Getty Images
سخنگوی وزارت امور خارجه ایران میگوید به کشتیها اجازه عبور از تنگه هرمز داده میشود مشروط بر اینکه «متعلق به متجاوز نباشند و به آنها ارتباطی نداشته باشند».
اسماعیل بقایی در مصاحبهای با کانال تلویزیونی نیوزروم افریقا میگوید کشتیها «پس از هماهنگیهای لازم با مسئولان ما» اجازه عبور از تنگه را خواهند داشت.
بقایی با اشاره به درگیری گستردهتر میگوید ایران «چرخه معیوب جنگ، مذاکره، آتشبس» را تحمل نخواهد کرد. در ماه ژوئن، جنگی ۱۲ روزه بین ایران و اسرائیل رخ داد که شامل حمله امریکا به چندین سایت هستهای و نظامی ایران بود.
بقایی میگوید: «آنها گفتند بیایید متوقف شویم، بنابراین ما متوقف شدیم و پس از نه ماه، آنها دوباره شروع کردند.»
در بزرگراه تلآویو تا اورشلیم، پرچمهای امریکا در کنار پرچمهای اسرائیل آویزان شدهاند، که نشانهای عمومی از قدردانی از همراهی امریکا در جنگ با ایران است.
تزاکی هانگبی، مشاور سابق امنیت ملی اسرائیل، که چهار ماه قبل از شروع این جنگ از سمت خود کنارهگیری کرد، گفت: «ما قبلاً از حکومتهای امریکا التماس میکردیم که فقط یک تهدید نظامی واقعی [توسط ایران] را به رسمیت بشناسند.»
«این واقعیت که هم اسرائیل و هم امریکا هر روز برای کاهش قابلیتهای ایران تلاش میکنند، فراتر از خیالپردازانهترین خیالپردازیهای من است.»
تصمیم امریکا برای جنگ مشترک علیه ایران، امکاناتی را برای اسرائیل فراهم کرد تا به دشمن قدیمی خود به روشهای جدیدی حمله کند - مقامها اینجا از تقسیم اهداف با همتایان آمریکایی خود بر اساس قابلیتهای مربوطه صحبت میکنند.
اما این جنگ تاکنون هیچ یک از درگیریهای منطقهای اسرائیل را آن گونه که نخست وزیر اسرائيل میگفت، حل نکرده است.
این جنگ به عنوان فرصتی برای مقابله با تهدیدها وجودی اسرائیل طراحی شده بود. اما درسهایی که از جنگهای دیگر اسرائیل گرفته شده نشان میدهد که قدرت نظامی به تنهایی احتمالا کافی نباشد.
۳۵ کشور اخیراً بیانیه مشترکی را امضا کردند که در آن اعلام کردند مایل به مشارکت در «تلاشهای مناسب برای تضمین عبور ایمن از تنگه هرمز» هستند.
بسیاری از وزرای امور خارجه ظهر امروز در یک «نشست مجازی» شرکت خواهند کرد. هدف، بحث در مورد راهحلهای «دیپلماتیک و سیاسی عملی» برای بازگشایی این مسیر است.
با توجه به اینکه ایران میگوید این تنگه همچنان به روی «دشمنانش» بسته است، جای تعجب نیست که کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، دیروز گفت این کار آسانی نخواهد بود.
در حالی که بریتانیا، فرانسه، آلمان، استرالیا و کشورهای حوزه خلیج فارس احتمالاً شرکتکنندگان مجازی در این اجلاس هستند، اما نکته مهم این است که امریکا شرکت نکرده است.
ترامپ یک شبه اظهار داشت که تنگه هرمز که یک مسیر کشتیرانی حیاتی است، میتواند پس از پایان درگیری «به طور خودکار» باز شود. سایر کشورها چندان مطمئن نیستند.
برای مثال، مینزدایی ممکن است ضروری باشد. بنابراین، برنامهریزان نظامی چندملیتی نیز در حال برگزاری جلسهای برای بحث در مورد چگونگی ایمنسازی تنگه پس از توقف جنگ هستند.
اولویت، تضمین ناوبری ایمن برای کشتیرانی و به نوبه خود، کاهش قیمت نفت و افزایش عرضه کود برای تولید مواد غذایی است.
منبع تصویر، PA Media
سخنگوی نیروهای نظامی ایران میگوید که امریکا و اسرائیل به اهداف «ناچیز» حمله کردهاند و نسبت به حملات «خردکننده، گستردهتر و مخرب» در شرف وقوع هشدار میدهد.
در بیانیهای که توسط خبرگزاری تسنیم وابسته به سپاه پاسداران وخبرگزاری فارس نشر شده است، او میگوید که این دو کشور اطلاعات «ناقصی» در مورد تواناییها و تجهیزات نظامی تهران دارند.
سخنگو میافزاید که تولید نظامی ایران «در مکانهایی انجام میشود که شما اصلاً نمیدانید» و ادعاهای ترامپ مبنی بر اینکه ذخایر تسلیحاتی ایران به طور گسترده کاهش یافته است را رد میکند.
او میگوید که آمریکا و اسرائیل «باید هزینه تجاوزی را که شما آغاز کردهاید، بپردازند».
عبدالمطهر محمدخانی، سخنگوی شهردار تهران اعلام کرد که در حملات اسرائییل و امریکا تاکنون به ۳۳ هزار واحد مسکونی آسیب وارد شده است.
به گزارش خبرگزاری ایرنا، او گفت «در مجموع ۳۳ هزار واحد مسکونی نیازمند تعمیرات هستند؛ از تعمیرات جزئی مانند شیشه و در و پنجره تا مواردی که نیازمند بازسازی اساسی یا نوسازی کامل است.»
او افزوده است که «در مجموع ۱۸۶۹ خانواده آسیبدیده داریم که موضوع اسکان آنها مطرح بوده است. تاکنون ۱۲۴۵ خانواده، معادل حدود ۴۲۰۰ نفر، در ۲۳ مجموعه اقامتی اسکان داده شدهاند.»
خبرگزاری تسنیم گزارش داده است که دور تازه حملات موشکی حزب الله به اسرائيل آغاز شده است.
اسرائيل تاهنوز واکنشی نشان نداده است.
در معاملات صبح امروز بازار آسیا و در واکنش به سخنرانی دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، که نتوانست به بازارهای جهانی اطمینان دهد که جنگ به پایان خود نزدیکتر شده و کشتیرانی از طریق تنگه هرمز به حالت عادی باز خواهد گشت، قیمت نفت افزایش یافت و سهام سقوط کرد.
به محض اینکه ترامپ صحبتهایش را تمام کرد، قیمت نفت خام برنت، معیار جهانی نفت، ۵ درصد افزایش یافت و به ۱۰۶ دلار در هر بشکه رسید. بازارهای سهام در آسیا نیز شروع به کاهش کردند.
اگرچه ترامپ جدول زمانی دو تا سه هفتهای خود را تکرار کرد، اما هیچ بهروزرسانی مشخصی در مورد چگونگی پایان دقیق این جنگ به سرمایهگذاران ارائه نداد.
وعده او برای بمباران ایران «به عصر حجر» در صورت عدم توافق، مطمئنا بازارها را مطمئن نخواهد کرد. حتی اگر درگیری در این ماه پایان یابد، باز هم زمان قابل توجهی طول خواهد کشید تا سطح عادی کشتیرانی از طریق تنگه هرمز از سر گرفته شود.
