Tamsaasi kallatti xumurame!
Tamsaasi kallattii BBC Afaan Oromoo Wiixata galgalaa xumurame.
Odeeffannoo guyyaa guutuu baasaa turre gadi daddabarsuun argachuu dandeessu.
Akkuma yeroo hundaa waan nu waliin turtaniif galatoomaa.
Halkan gaarii!
Kan argaa jirtan oduu barreeffamaan qofa marsaritii keenya daataa xiqqaan hojjetudha. Fuula isa guutuu suuraaleefi viidiyoowwan qabate banadhaa.
Gara fuula marsariitii guutuutti na geessi
Filannoo daataa qusatu fayyadamu kanarratti hubannoo dabalataaf
Dhaabbata Biyyoota Gamtoomaniitti ambaasaaddara Israa'el kan ta’an, Gilaad Erdaan, dureen UN akka aangoo gadhiisan gaafatan. Kunis, erga Gutareez haleellaan Hamaas ‘’lafaa ka’ee hin raawwanne’’ jedhan boodadha.
Tamsaasi kallattii BBC Afaan Oromoo Wiixata galgalaa xumurame.
Odeeffannoo guyyaa guutuu baasaa turre gadi daddabarsuun argachuu dandeessu.
Akkuma yeroo hundaa waan nu waliin turtaniif galatoomaa.
Halkan gaarii!
Dho'insi hamaan hospitaala Al-Ahlii namoonni keessa guutan Gaazaa keessatti torban dura qaqqabe namoota dhibbaan lakkaa'aman ajjeesuu aangawoonni Filisxeem himaniiru.
Madda isaarratti garuu biyyoonni lamatti qoodamaniiru.
Mootummaan Ruwaandaa deeggarsa namoomaa ummata Filisxeem Gaazaa keessatti jiraataniif erguu ibseera.
Gargaarsi kuni magaalaa guddoo Jordaan, Amaan, dhaqqabuu qondaalli mootummaa biyyattii Alayiin Mukuraalindaa BBC’tti ergaa erganiiru.
Gargaarsi ergame qaama deeggarsa idil-addunyaa ummata Gaazaa keessa jiruuf taasifame ta’u qondaalli kuni ibsaniiru.
Ruwaandaan biyyoota Afrikaa muraasa Israa’el waliin hariiroo jabaa qabanidha. Ministirri Muummee Israa’elis bara 2016 Ruwaandaa daawwatanii turan.
Hogganaan Israa’el daawwannaa isaanii booda ‘’lamaan keenyarratti duguuggaa sanyiitu raawwate’’ jechuun seenaan akka qooddatan ibsanii turan.
Afrikaa Kibbaatti paartiin siyaasaa guddinaan sadarkaa sadaffaarratti argamu magaalaa guddoo biyyattii Piritooriyaa Imbaasii Israa'el duratti hiriira mormii geggeesseera.
Hogganaan paartichaa Juuliyaas Maaleemaan mootummaan Israa’el ''kabaja dhala namaaf hin qabu'' jechuun imbaasichi akka cufamu gaafate.
Obbo Maalemaan daldaltoonni meeshaalee Israa’el oomishtu dhuma baatii xumura Onkololeessaarra kaasanii akka hin gurgurre gaafate.
"Oomisha Israa'el yoo hin gatne ofuma keenya baafnee ganna.
''Oomishni Israa'el Afrikaa Kibbaatti akka gurguramu hin barbaannu, nyaata dhiiga namoota qulqulluu harka isaaniirra qabani hin barbaannu," jedhan Maaleemaan.
Paartiin Kongirasii Biyyaalessaa Afrikaa Kibbaa bulchaa jiru Jimaata darbe Imbaasii Israa’el alatti mormii wal fakkaatu gaggeessee ture.
Barreessitu Ittaantuun paartii ANC Nomvula Mokonyane, lammiileen Afrikaa Kibbaa Filisxeemota tumsuudhaan Israa’elirraa oomishaalee bitaman akka lagatan gaafatte.
Aadde Mokonyaanees Afrikaan Kibbaa Baha Giddugaleessaatti dhukaasni akka dhaabbatu gaafatani.
Durii eegalee Afrikaa Kibbaafi Filisxeem hariiroo jabaa akka qaban ni beekama.
Akka UK’n har’a ibsiteetti, dho’insa hospitaala Al Ahlii misaa’ela Gaazaa keessaa dhuka’eetu dhaqqabsiise.
Biyyoonni kaan kana dura maal jedhan?
Torban darbe Israa’el yeroo daawwatanitti, Pirezidantiin US Joo Baayidan dho’insi haleellaa Israa’eliin hindhaqqabne jedhan.
Tarii, misaa’ela Filisxeem kallattiirra dabetu dhaqqabsiise jechuun yaada Israa’el deeggaran.
Guyyaa Sambataammoo Dippaartimantiin Ittisaa Biyyalessaa Kanaadaa Israa’el harka keessaa hinqabdu jechuun qorannoo taasise jedheen goolabe.
Isa dura guyyaa Kamisaa Ministirri Muummee Kanaadaa Jastiin Tiruudoo ejjennoo US fudhachuuf qophii akka hintaane ibsanii turan.
Aangawooni Filisxeem dho’insi hospitaalatti mudate namoota 471 galaafachuu ibsaniiru. Badii raawwateefis Israa’el himatan.
Israa’el immoo Jihaadii Islaamaa Filisxeem jedhamuutu raawwate jechuun ragaa qaba jette dhiheessite. Garuu garichi ni waakkate.
Biyyoonni Arabaa hedduunSa’udii Arabiyaa, Masriifi UAEdabalatee Israa’elitu raawwate jechuun ishee balaaleeffatan.
Waraanni Israa’el akka ibsetti, waliigalatti namoonni 222 butamanii Gaazaa keessa jiru.
BBC'n namoonni butaman eenyu fa’aa akka ta’an qindeessaa jira.
Isaan keessaa tokko Miya Shem, dubartii ganna 21 yoo taatu, viidiyoo Hamaas torban darbe gadhiise keessa jirti.
Sagantaa muuziqaarraan butame jette. Waraanni Israa’el maatiishee quba qaba.
Viidiyoon miidiyaa hawaasummaarratti ba’e daa’imni ganna 12 Erez namoota qawwee qabaniin gara Gaazaatti geeffamuu agarsiisa.
Lammiileen Ameerikaa butaman lama Jiimaata darbe gadhiifamuun isaanii ni yaadama.
Ministirri Muummee UK Rishii Sunaak biyyisaanii haleellaan torban darbe hospitaala Gaazaa keessatti lubbuu lammiilee galaafate misaa’ela Gaazaa keessa dhuka’en mudate jedhan.
Miidhaan hospitaala Gaazaatti torban dura dhaqqabe mufii guddaa uumeera.
‘’Mootummaan UK dho’insi [hospitaala Gaazaa Al Ahliitti dhaqqabe] misaa’elaan ykn Gaazaa keessaa gara Israa’elitti dhuka’een akka mudate murteessuu,’’ har’a paarlaamaa biyyattiif himaniiru.
Kunis, xiinxala basaasa UK bu’uura godhachuun kan irra gahame akka ta’e ibsan.
MM UK Rishii Sunaak waan adeemaa jiruun Filisxeemonnis miidhamaa akka jiran ibsan.
UK’n deeggarsa namoomaa dabalataa paawundii miiliyoona 20 Gaazaaf arjoomuullee ibsan.
Hamaas balaan dhaqqabe haleellaa Israa’eliin akka ta’e kan ibse yoo ta’u, Israa’el battaluma sana waakkattee garee Islaamik Jihaad jedhamuufi Gaazaa keessa maadheffatetti quba qabde.
Gareen biyyoota biroo keessas socho’u kuni garuu ni waakkate.
Sunaak dubbii isaanii Hamaas deebi’ee Gaazaa akka bulchuu hinqabu jedhan.
Ameerikaafi Kanaadaan kana dura haleellaan hospitaala Gaazaa keessatti mudate achumaa waan dhuka’e fakkaata jechuun isaanii ni yaadatama.
Diroonii duratti Hamaas gara Israa’elitti nan dhukaase jedheerratti wanti haaraa jira.
Waraanni Israa’el dirooniin lama Gaazaarraa gara Israa’elitti haleellaaf ergaman ‘’adda baafamuu’’ fi lamaanuu ‘’fashala'uu’’ ibse.
Akkaataa kamiin akka fashalse jedhe garuu waan ibse hinqabu.
Gama kaaniin, Waraanni Israa’el humni qilleensaa isaa diroonii ‘’Libaanosirraa cabsee seene’’ faccisuu beeksise. Odeeffannoo bal’aa garuu hinkennine.
Daqiiqaa 30 darbe kibba Israa’elitti sagaleen akeekkachiisaa dhagahamee ture. Kunis, haleellaan diroonii raawwatuu mala jedhamee shakkameeti.
Hamaas Telegiraama gubbaa akka barreessetti bakkeewwan waraanni Israa’el qubate rukutuuf diroonii lama ergeera.
Waraanni Israa’el bakkeewwan sagaleen akeekkachiisaa dhagahame lama ta’uufi kunneenis kan Gaazaa daangessan akka ta’an hime.
Humni Waraanaa Israa'el sa’aatiiwwan 24 keessatti Gaazaa iddoowwan haleeluuf qiyyaafate keessaa 320 ol haleeluu beeksise.
Kaaba Gaazaa iddoowwaan jiraattonni qe'eesaaniirraa akka baqatan ajajamanitti badii qaqqabe suuraaleen agarsiisan kunooti.
Gaazaa irraa bakka fagootti, Humni Ittisaa Israa'el erga haleellaa Onkololeessa 7 Israa'elirratti raawwatameen booda lammiilee Filisxeem West Baankiitti barbaadamaa turan gara 800 to'achuu ibsite.
Warreen to’ataman keessaa namoonni 500 ol kanneen Hamaas waliin hidhata qabanidha.
Ministeerri Fayyaa Filisxeem Gaazaa keessaa akka ibsetti, Onkololeessa 7, 2023 irraa eegalee lakkoofsi namoota Gaazaatti ajjeefamanii gara 5,087'tti ol guddate.
Sa'aatii 24 darbe jechuunis kaleessarraa eegalee lakkoofsi namoota du'anii 436'n dabaluu hime.
Akkasumas, daa'imman 2,055, dubartoota 1,119 fi jaarrolee 217 dabalatee, namoonni 15,273 ol madaa'uu beeksiseera.
Akka yaadatamu, Ministeerri Fayyaa Gaazaa akkuma dhaabbilee mootummaa biroo Gaazaa keessa jiran Hamaasiin to’atama.
Humni Ittisaa Israa'el loltoota lafoon daangaa Gaazaatti haleellaa gaggeessuu beekise.
Odu himaa Humna Ittisaa Israa'el kan ta'an Daani'el Hagaarii akka ibsanitti, haleellan kun waa'ee namoota butamanii odeeffannoo funaanufi haleellaa marsaa biraa Hamaas itti qophaa'aa jiru fashalsuuf akka ta'e dubbatan.
"Konkolaattota sibiila uffataniifi loltoota lafoon" kaayyoon haleellaa gaggeeffamee "seeliwwan shororkeessitootaa waraana marsaa ittaanuuf qophaa'aa turan mancaasudha" jechuun gaazexessitootatti himan.
Haleellaa kaleessa gaggeeffame kanaan loltuun Israa'el tokko du'uufi sadi ammoo miidhamuus himan.
Akkasumas lakkoofsi namoota Hamaasiin butamanii 222 gahuu ibsuun kana adda baasuf rakkisaa kan godhee ture, lammiilen biyya alaa heddu keessa jiraachuu dubbatan.
Waraanni Israa'el namoonni guyyaa Hamaas Israa'el keessatti haleellaa raawwate butamanii Gaazaatti geeffaman 222 ta'un mirkannaa'e jedhe.
Waraanichi namoota hidhattoota Hamaasiin gaafa Onkolooleessa 7 kibba Israa'elii butamuun Gaazaa geeffaman irratti ibsa haaraa baase.
Haaluma kanaanis butamanii kan Gaazaa jira 222 ta'un mirkanaa'u ibse.
Gama biraatiin ammoo qondaaltoonni Filisxeem haleellaa halkan darbe Israa'el raawwatteen namoonni 27 ajjeeffamu beeksiisan.
Ministeerri Faayyaa Filisxeem haleellaa israa'eli kaabaa Gaazaatti eddoowwan garaa garaa lamatti raawwatteen namoonni 17 ajjeeffamu himan.
Haleellaan tokkoo Jaabaaliyaa keessatti raawwatame manarra kan bu'e yoo ta'u, kana biraa ammoo ollaa gamoo mana jireenyaa Al-Faalugaa rukutuu himan.
Kana malees Deer al-Baalaah kan jidduugala Sulula Gaazaattis namoonni 10 kan biraa ajjeeffamu himan.
Pirezidantiin Israa'el Isaaq Herzog Hamaas sanada meeshaa waraanaa keemikaalaa qabatee akka ture himan.
Isaaq Herzog kana kan dubbatan turtii miidiyaa sky News waliin taasisaniin yoo ta'u, sanadi kun loltuu Hamaas ajjeefame harkatti argamuu dubbatan.
Sanadi kun keemikaala baay'ee hamaa ta'e akkamitti meeshaa waraanaf itti fayyadamuun akka danda'amu kan agarsiisufi kan "al-Qaayidaa" akka ta'es himan.
Sanadi argame jedhame kun loltoota Hamaas gaafa Onkoloolessa 7 daangaa Israa'el seenuun haleellaa gaggeessan keessaa tokko harkatti yoo ta'u, erga ajjeefamee booda "filaashii" ykn USB baatee ture keessaa argamuu himan.
"Kan ittiin falmaa jirru ISIS, al-Qayidaafi Hamaas wajjini. Sanada argame kana keessatti qajeelfamoonni akkaataa itti meeshaa waraanaa keemikaalaa hojjatan," fa'aa akka qabate himan pirezidaantin Israa'el.
Humni Raayyaa Ittisa Israa’el (IDF) guyyoota darban Gaazaa keessatti eddoowwan qiyyeeffannaa 320 haleelluu beeksiise.
Humni waraana biyyattii toora X kan duraan tiwitara jedhamurratti akka barresseetti, ulaawwanii fi waajjiraalee mummee opareeshinii dabalatee, bu’uraalee misoomaa Hamaas haleeluu hime.
Akkasumas eddoowwan loltoota isaa Gaazaa keessatti lola lafootiif qophaa’aa jiraniif ‘‘balaadha’’ jedheen haleelluu hime.
Gama biraatiin ammo humni waraana Israa’el sochii isaa Kaaba biyyattiitti taasiseen daangaa Leebanooniitti seeliiwwan Heeziboollaa afur haleelluu hime.