Iran đóng Eo biển Hormuz, Mỹ mở nhiều đợt tấn công mới

Mỹ cho biết họ đã phát động một đợt tấn công mới nhằm vào Iran sau khi Tehran tấn công một tàu đi qua Eo biển Hormuz.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã đóng cửa tuyến đường thủy này cho đến khi có thông báo mới, và tàu "vi phạm" đã bị tấn công sau khi tắt hệ thống và chuyển hướng khỏi tuyến đường được cho phép, theo truyền thông nhà nước.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (Centcom) cho hay họ đã thực hiện "lượt tấn công thứ ba trong tuần này" sau khi lực lượng IRGC "tấn công trắng trợn" một tàu treo cờ Síp.

Điều này diễn ra sau các sự cố hồi đầu tuần, trong đó ba tàu chở dầu thương mại bị tấn công, dẫn đến việc Mỹ và Iran đáp trả lẫn nhau.

Centcom cho biết tàu MV GFS Galaxy "không thể tiếp tục hành trình" do bị hư hại nghiêm trọng ở phòng máy. Một thành viên thủy thủ đoàn dân sự bị mất tích, theo thông báo.

Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải của Anh (UKMTO) nói đã được các nhà chức trách quân sự thông báo rằng thủy thủ đoàn buộc phải bỏ tàu và đang ở trên xuồng cứu sinh.

"Iran đã được trao thêm một cơ hội nữa để chứng minh việc tuân thủ Bản ghi nhớ sau khi bị quy trách nhiệm về các vụ tấn công trước đó vào các tàu thương mại, nhưng lại một lần nữa thất bại," Centcom tuyên bố.

Tuyên bố này cũng được Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth chia sẻ, ông viết: "Iran đã đưa ra một lựa chọn tồi. Giờ thì họ phải trả giá."

Vào sáng 12/7, truyền thông nhà nước cho biết Iran đã đóng cửa Eo biển Hormuz cho đến khi có thông báo mới sau khi bắn một tên lửa hành trình hải quân vào một tàu đang cố gắng đi theo tuyến đường không được phép.

Theo một tuyên bố được hãng thông tấn nhà nước đăng tải, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cho hay con tàu đã bị "bắn cảnh cáo và dừng lại" sau khi phớt lờ nhiều mệnh lệnh.

Họ cũng cảnh báo rằng bất kỳ "hành động gây hấn" nào của Mỹ do việc đóng cửa khu vực này sẽ bị đáp trả "nghiêm trọng" và các căn cứ mới trong khu vực sẽ bị nhắm mục tiêu.

Trước đó trong tuần, ba tàu chở dầu thương mại đã bị tấn công khi cố đi qua tuyến đường do Mỹ khuyến nghị qua vùng biển Oman. Iran đã nhiều lần tuyên bố rằng tuyến đường "an toàn" duy nhất là tuyến đường riêng biệt qua vùng biển của nước này.

Vụ việc đã dẫn đến một loạt các cuộc tấn công của Mỹ khiến 17 người thiệt mạng và 115 người bị thương, theo các quan chức Iran. Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công vào các đồng minh của Mỹ ở Vùng Vịnh.

Màn bắn trả qua lại này đã làm gia tăng căng thẳng, với việc Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố các cuộc tấn công của Iran đồng nghĩa với việc thỏa thuận ngừng bắn đã chấm dứt. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận.

Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Mỹ cho biết các cuộc đàm phán vẫn sẽ tiếp tục và các nhà trung gian đang tìm cách khôi phục tiến trình này. Truyền thông Mỹ đưa tin rằng Iran đã nói với các quan chức Mỹ rằng các cuộc tấn công vào tàu chở dầu là một sai lầm và đổ lỗi cho một nhóm nội bộ bất đồng.

Các quan chức Mỹ cho biết họ đã thông qua các nhà trung gian yêu cầu Iran công khai tuyên bố rằng Eo biển Hormuz, một tuyến đường vận chuyển quốc tế quan trọng, vẫn mở và cam kết ngừng bắn vào các tàu thương mại.

Việc đóng cửa eo biển diễn ra sau lời kêu gọi trả thù từ Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei, trong tuyên bố công khai đầu tiên của ông kể từ khi lên nắm quyền.

Cha ông - người tiền nhiệm Ali Khamenei - đã thiệt mạng trong một cuộc không kích vào ngày 28/2, ngày đầu tiên của cuộc chiến tranh Mỹ-Israel chống Iran. Ông được chôn cất tại thành phố quê nhà Mashhad vào hôm 10/7.

Đọc một tuyên bố trên truyền hình nhà nước, vị đại giáo chủ mới nói rằng trả thù là "ý chí của dân tộc".

"Chúng tôi thề sẽ trả thù cho máu của nhà lãnh đạo tử đạo và tất cả các liệt sĩ của hai cuộc chiến tranh này do những tên tội phạm giết người nhơ nhuốc," ông được trích.

"Vấn đề này không phụ thuộc vào sự tồn tại cá nhân của tôi hay của các quan chức khác. Cho dù chúng tôi tồn tại hay không, điều đó vẫn sẽ xảy ra."

Nhiều người Iran tham dự lễ tang trong vài ngày qua mang theo biểu ngữ kêu gọi giết Tổng thống Mỹ Donald Trump - người hôm 11/7 cảnh báo rằng bất kỳ kế hoạch nào như vậy sẽ khiến Mỹ "tàn sát và phá hủy tất cả các khu vực" của Iran để đáp trả.

Wall Street Journal và các phương tiện truyền thông khác của Mỹ trong tuần này đưa tin rằng Israel đã chia sẻ thông tin tình báo với Washington rằng Iran gần đây đã nghĩ ra kế hoạch ám sát tổng thống Mỹ.

Tuy nhiên, ông Trump phủ nhận việc Tehran đã thực hiện một kế hoạch mới hoặc Israel là nguồn cung cấp bất kỳ thông tin tình báo nào. Ông với báo New York Post trong một cuộc phỏng vấn rằng ông vốn đã đứng "số 1 [trong danh sách tiêu diệt của Iran] trong một thời gian dài".