Россия Украинага қарши уруш бошлади Ukraina Rossiya Dunyo Yangiliklar

24 февраль

Нефть баррели $100 дан кўтарилиб кетди

Охирги етти йилда илк бор нефть бир баррелининг баҳоси 100 АҚШ долларидан зиёдга кўтарилиб кетди.

Украина ишғоли ҳақидаги хабарлар ортидан Брент нефтининг бир баррели баҳоси 104 доллардан зиёдни ташкил этди.

Охирги марта бундай нефть қимматлашиши 2014 йил сентябрида кузатилган эди.

Россия рублининг қадрсизланиши кузатилди: 1 АҚШ Доллари 90 рублга, 1 Евро 100 рублгача чиқиб кетди.

Москва биржасида бир муддат савдолар тўхтатилган.

Россия йирик компанияларининг акциялари қулашни бошлаган.

Жаҳондаги йирик биржаларда ҳам савдолар ҳиссаларнинг баҳоси тушиши билан бошланган.

Россия Марказий Банки рубль қийматини кўтариб туриш мақсадида интервенция бошлаганини эълон қилди.

Дунё Путинни қораламоқда

АҚШ Президенти Жо Байден айтишича, Президент Путин "ҳалокатли инсон умрлари ва инсоний азоб-уқубатлар келтирадиган олдиндин ўйланган урушни танлади".

Дунё Россиядан жавобгарлик талаб қилади, деди у.

Президент Байден шу куни америкаликларга мурожаат билан чиқиши ҳақида эълон қилди.

Буюк Британия Бош вазири Борис Жонсон айтишича, "Украинадаги даҳшатли воқеалардан ларзага тушган" ва "бу бесабаб ҳужумни бошлаш билан жаноб Путин қонга ботириш ва вайронагарчилик йўлини танлади".

НАТО Бош Котиби Йенс Столтенберг Россиянинг "беҳисоб тинч инсонлар умрини хатарга қўядиган беўйлов ҳужуми"ни қоралади.

Европа Комиссияси Президенти Урсула вон дер Ляйен Президент Путинни "Европага урушни қайтаргани учун" қоралади.

АҚШнинг собиқ президенти Дональд Трамп сўзларига кўра, жаноб Путин Американинг "кучсизлигидан" фойдаланиб қолди.

Fox News телеканалига берган интервьюсида жаноб Трамп Путиннинг "бу ишни қилмоқчи бўлганига ишонгиси келмаган".

"Ўйлайманки, у нимадир салбий нарса қилмоқчи эди, лекин бу нарса ёмонлашгандан ёмонлашиб кетаверди. Ва у кучсизликни кўрди", деб айтган Дональд Трамп.

Украина Ички ишлар вазирлиги ўн инсон ҳалок бўлгани ҳақида хабар тарқатди

Украина Ички ишлар вазирлиги ҳужумлар оқибатида мамлакатнинг турли ҳудудларида ўн инсон ҳаётдан кўз юмганини хабар қилди.

Одесса вилоятидаги Подольск шаҳрида ҳарбий қисм бомбардимонга тутилгани оқибатида олти киши ҳалок бўлган, 7 инсон яраланган, 19 кишининг тақдири номаълум.

Донецк вилоятининг Мариупль шаҳрида бир инсон ҳалок бўлган, икки киши жароҳатланган.

Киев вилоятидаги Броварда бир инсон ҳалок бўлган, беш инсон яраланган.

Херсон вилоятидаги Генический туманида 17 яшар ўспирин ҳалок бўлган.

Донецк вилоятидаги Горловка шаҳри ҳокими Иван Приходько хабар қилишича, бир тинч фуқаро ҳалок бўлган.

Ўзбекистон ўз фуқароларини эвакуация қилишни режаламоқда

Ўзбекистоннинг Киевдаги элчилиги бу мамлакатда бўлган ўзбекистонликларни олиб чиқиб кетиш режаси ишлаб чиқилаётганини хабар қилди.

"Ҳозирда Ўзбекистон Республикасининг Киевдаги элчихонаси томонидан эвакуация режаси ва Украина ҳудудини тарк этишни хоҳловчи фуқаролар рўйхати ишлаб чиқилмоқда. Украина ҳаво ҳудудининг ёпилишини инобатга олган ҳолда жўнаб кетиш йўналишлари ва жўнаб кетиш жойи ишлаб чиқилмоқда.

Мақбул эвакуация йўналишлари бўйича масалалар учинчи давлатларнинг манфаатдор хизматлари билан келишилган сари, Ўзбекистон фуқаролари Элчихонанинг www.uzbekistan.org.ua сайти ва ижтимоий тармоқлардаги каналларида қўшимча равишда хабардор қилинади.

Украинадан чиқиб кетишни хоҳловчи Ўзбекистон Республикасининг барча фуқаролари паспорт маълумотларини Элчихонанинг embassy@uzbekistan.org.ua электрон манзилига юборишлари сўралади.

Украинада бўлган Ўзбекистон Республикаси фуқароларидан тинчлик сақлашларини ва қўшимча саволлар туғилганда Элчихона билан алоқада бўлишларини сўраймиз», дейилади Ўзбекистоннинг Украинадаги элчилиги тарқатган мурожаатда.

Путин ҳарбий амалиёт бошланганини эълон қилди

Россия Президенти Владимир Путин 24 февраль тонгида Украинага қарши ҳарбий амалиёт бошланганини эълон қилди.

Президент Путиннинг телевизион мурожаати эрталабки соат 5:55 да эълон қилинди, хабарларга кўра, орадан бир неча дақиқа ўтиб, Украина ҳудудида бомбардимонлар овозлари эшитилган.

Президент Путин сўзларига кўра, мақсади Украинани қуролсизлантириш ва денацификациялаш.

У Ғарбни вазиятга аралашиш оқибати ёмон бўлишидан огоҳлантирди.

Украина пойтахти Киев, Харков ва бошқа шаҳарларида портлашлар рўй бергани ҳақида хабарлар тарқалмоқда.

Россия Мудофаа вазирлиги шаҳарларни эмас, Украина ҳарбий объектларини нишонга олаётгани ҳақида маълум қилди.

Украина Президенти Владимир Зеленский бутун мамлакат бўйлаб фавқулодда ҳолат эълон қилди.

Президент Зеленский сўзларига кўра, аэродромлар ва бошқа инфратузилмалар ҳужумга тутилган.

Россия Мудофаа вазирлиги Украинанинг ҳарбий мудофаа тизими ва авиа базалари ишдан чиқарилгани ва Украина чегарачилари ҳеч қандай қаршилик кўрсатмаётгани ҳақида хабар тарқатди.

Украина Мудофаа вазирлигига кўра, бутун мудофаа тизими жанговар ҳолатда, бўлгинчи Донбас ҳудудида Россиянинг беш самолёти ва бир тикучари уриб туширилган, бу хабарни Россия рад этди.

Украина чегарачиларига кўра, Украина ҳудудига нафақат Россия, балки Белорусь ҳудудидан ва Қримдан ҳам ҳужум қилинган.

БМТ Хавфсизлик Кенгаши жанговар ҳодисалар бўйича мажлисга йиғилган.

БМТ Бош Котиби Антониу Гутерриш "Президент Путин, қўшинларингизни Украинага ҳужум қилишдан тўхтатинг!", дея мурожаат қилди.

БМТ Хавфсизлик Кенгаши йиғилишида Украина вакили Россияни уруш бошлашда айблади.

Россия вакили айтишича, бу "оқланган ҳарбий амалиёт".

Бутун Украина бўйлаб авиа қатновлар тўхтатилган.

Россиянинг Украинага яқин ҳудудларида ҳам парвозлар тўхтатилган, "Ўзбекистон Ҳаво йўллари"нинг Намангандан Краснодар шаҳрига учган самолёти ортга қайтарилгани хабар қилинди.

Уруш ҳақидаги хабарлар ортидан Россия валютаси рубль қадрсизлангани, хом нефть баҳоси ошгани кузатилган, Москва биржасида савдолар тўхтатилган.

Одамлар Киев шаҳридан чиқиб кетишга шошилмоқдалар, шаҳардан чиқиб кетаётган автомобилларнинг узун навбати юзага келган.

Украина фавқулодда ҳолат эълон қилмоқчи, захирадагиларни ҳам чақирмоқда, Россия тўлақонли ишғолга "шай"

23 февраль

Украина Донецк ва Луганск истисно бутун мамлакат бўйлаб фавқулодда ҳолат эълон қилмоқчи. Хавфсизлик ва Мудофаа Кенгаши қарор қилди. Аммо бунга ҳали яна Олий Рада рухсат бериши керак. Украина Россиянинг ҳужумини қайтаришга тайёр эканликларини айтмоқда.

Таҳлил:

Украина-Россия можаросининг беш ечими. Киев ва Москва қай бирини танлайди?

Алоқадор мавзулар:

Хабарларга кўра, фавқулодда ҳолат бир ой амал қилади.

Кейин агар яна лозим бўлса, Олий Раданинг рухсати билан қайта чўзилади.

Украина бундан аввал фуқароларини Россияни зудлик билан тарк этишга чақирган.

Ўз даъвати сабабини хавфсизлик билан изоҳлаганди.

Украина президенти захирадаги ҳарбийларини яна сафга чақирган.

Аммо оммавий сафарбарлик ҳалича эълон қилинмаслигини билдирган.

Куни-кеча Россия томонидан мустақил давлатлар сифатида расман тан олинган Донецк ва Луганскда шундоқ ҳам фавқулодда ҳолат амалда.

Бунга ҳар икки бўлгинчи минтақадаги беқарор вазият сабаб экани айтилади.

Россия ишғолга "шай"

Австралия Бош вазири янги огоҳлик билан чиқди. Унинг айтишича, Россиянинг тўлақонли ишғоли "24 соат ичида бошланиши мумкин". Бундан аввал Россия парламенти Путинга Украинанинг икки бўлгинчи минтақасига қўшин юборишга изн берган. Донбассда портлашлар юз бераётганига оид хабарлар бор.

Россия Донецк ва Луганскка қўшин киритган-киритмагани ҳозирча маълум эмас.

Расмий Москва уларнинг "тинчликни сақловчи кучлар" бўлишини айтган.

Аммо бунга Ғарбни ҳам, Бирлашган Миллатлар Ташкилотини ҳам ишонтира олмаган.

АҚШ Президенти Жо Байден Путиннинг қўшин юбориш қарорини қоралаган.

"Бу - халқаро қонунларнинг қўпол равишда бузилиши" эканини таъкидлаган.

Россия қўшини Украинага кирса, бунга кескин санкциялар билан жавоб беришларини айтган.

БМТ Бош котиби уларнинг "ҳеч қанақасига тинчликни сақлаш кучлари эмас"лигини баён қилган.

Воқеаларнинг сўнгги ривожи Россия Украинанинг икки шарқий бўлгинчи минтақаси мустақиллигини расман тан олишга қарор қилиши ортидан кузатилган.

Устма-уст санкциялар

Ғарб давлатлари ва уларнинг иттифоқчилари бунга жавобан Россияга санкциялар киритишни бошлашган.

АҚШ ўзининг санкцияларини Россия суверен қарзи, икки молиявий ташкилоти, VEB сармоя ва Промсвязьбанк йирик ҳарбий банкидан бошлаган.

Жо Байден Россия яна халқаро молия тизимидан қисман узиб қўйилишини ҳам айтган.

Британия ҳозирча Россиянинг беш банки ва Путинга яқин айрим бизнесменларни нишонга олган.

Европа Иттифоқи фақат Россиянинг банклари билан кифояланмаган.

Иттифоқ Донецк ва Луганскнинг мустақиллиги учун овоз берган 351 депутат барчасини бирдек жазолашга қарор қилган.

Германия Россиянинг йирик газ қувури лойиҳаси бўлган "Шимолий оқим-2"ни лицензиялаш жараёнини тўхтатиб қўйган.

Расмий Москванинг устма-уст қарорига ўз норозиликларини билдириш учун Австралия ва Янги Зеландия Россиядан ўз элчиларини чақириб олишган.

Австралия икки бўлгинчи минтақага, Япония эса, Россиянинг ўзига санкциялар киритиш ҳаракатида.

Сўнгги вазият

Американинг Maxar ширкати олган янги сунъий йўлдош тасвирлари Украина атрофида Россия қўшинлари ва ҳарбий техникасининг янада ортганини кўрсатган.

АҚШ Шарқий Европадаги ҳарбийлари сонини оширишга қарор қилган.

Россия Украинадаги дипломатларини олиб чиқиб кетмоқчи.

Путин Россия Донецк ва Луганскни қай туришида мустақил, деб тан олишганига ойдинлик киритган.

Уларни тўлиғича, конституцияларида ифодаланган шаклда, Украина ҳукумати назорати остида бўлган ҳудудлари билан бирга қўшиб тан олганликларини айтган.

АҚШ Россия билан олий даражадаги музокараларини бекор қилган.

Оқ уй Россия вазиятни қайта юмшатмагунча, бу иш амалга ошмаслигини айтган.

АҚШ Давлат котиби Россия Ташқи ишлар вазири билан учрашишдан бош тортган.

Путин Украина инқирозига барҳам беришга қаратилган ва 2014 йилда келишилган тўрт томонлама Минск келишувлари ортиқ амалда эмаслигини баён қилган.

Кеча, сешанба куни қисқа матбуот анжумани берган.

Ҳозир минтақада вазият янада таранглашган.

Би-би-сининг Москвадаги мухбири Стив Розенберг Ғарбнинг устма-уст санкциялари борасида расмий Москванинг фикри билан қизиққан.

Унинг айтишича, бу хусусда Россия Ташқи ишлар вазирлигининг вакили Мария Захарова билан гаплашган.

Мухбиримизнинг ўз суҳбатига таяниб, хулоса қилишича, янги санкциялар Россияни муросага ундай олмаган, Москва ўз мавқеида қатъий.

Жо Байден Оқ уйда Украина Ташқи ишлар вазири билан учрашган.

АҚШ президенти Дмитрий Кулебага мамлакати Украина суверенитети ва ҳудудий яхлитлигини тўлиқ қўллаб-қувватлашини яна бир бор таъкидлаган.

Расмий Киев бундан аввал "ҳеч кимдан қўрқмаслиги"ни баён қилган.

"Ҳеч кимга ҳеч нарсани бериб қўймасликлари"ни таъкидлаган.

Аммо иттифоқчиларининг "аниқ ва самарали" қўлловига муҳтож эканликларини айтган.

Донбассдан портлашларга оид хабарлар олинмоқда.

22.02.2022

АҚШ ва Британия Украина ишғоли бошлангани билан огоҳлантирмоқда - Россия

Ғарб янги огоҳлик билан чиқди. Ишғол бошлангани билан огоҳлантирди. Бунга Путиннинг Донецк ва Луганскка қўшин киритиш қарори сабаб бўлди. Россия парламенти ҳам буни маъқуллади. Москва улар "тинчликни сақлашлари"ни айтди. АҚШ бунга ишонмаяпти. Расмий Вашингтонга кўра, Россия буни уруш учун баҳона излаб қилаяпти. Россия Украинанинг бу икки бўлгинчи минтақасига аниқ қанча аскар ва ҳарбий техникасини ташлаши ҳозирча маълум эмас.

Интерфакснинг гувоҳларга таяниб ёзишича, Донецк Халқ Республикаси ҳудудида катта сондаги бронетехника кўзга ташланган.

Икки колоннасининг республика шимоли ва ғарбига қараб кетаётгани кўрилган.

Россиянинг айтишича, кучлари Украинанинг бу икки бўлгинчи минтақасида "тинчликни сақлашади".

Донецк ва Луганск 2014 йилги уруш ортидан ўзларини ўзлари Украинадан мустақил, деб эълон қилишган.

Россия кеча, душанба куни бу икки бўлгинчи минтақанинг мустақиллигини расман тан олишга қарор қилган дунёнинг биринчи давлати бўлган.

Путин бу хусусдаги лозим ҳужжатларга имзо чекиб, парламентдан уларни имкон қадар тезликда маъқуллашини сўраган.

Шу соатларда олинаётган хабарларга кўра, Россия Давлат думаси Донецк ва Луганск Халқ Республикалари билан келишувларни ратификация қилган.

Америка Қўшма Штатлари Россиянинг бу икки бўлгинчи минтақага "тинчлик сақлаш кучлари"ни юборганига ишонмаяпти.

Бунинг "беҳуда гап" эканини айтмоқда.

Расмий Вашингтонга кўра, Россия бу ишни уруш учун баҳона излаб қилаяпти.

Россия шундоқ ҳам Украина атрофида 150 мингга яқин ҳарбийсини тўплаган.

Украинани уч томондан ўраб олган.

Украина чегараси яқинида ўтказаётган ҳарбий машғулотлари ҳануз тинмаган.

Ғарб Россиянинг Украинани НАТОга олмаслик талабини рад қилган.

Расмий Киев ҳам ўзининг бу ниятидан воз кечмаслиги мавқеида.

Россия эса, бунга кескин қарши.

Шарқий Украина

Донецк ва Луганск, саккиз йилдирки, Россия томонидан дастакланувчи бўлгинчилар қўлида.

Россия бу икки бўлгинчи минтақа мустақиллигини улар лидерларининг расмий мурожаати асосида кўриб чиққан.

Воқеаларнинг сўнгги ривожи Донецк ва Луганкс ўз аҳолисини Россияга эвакуация этишга киришган ва оммавий сафарбарлик эълон қилиб бўлган бир пайтга тўғри келган.

Донбассда замбарак ҳужумлари қайта кучаяётган бир манзарада бўй кўрсатган.

Украина президенти эса, Россияни мамлакати суверенитетини қасддан бузганликда айблаган.

Владимир Зеленский ўтган тун телевизион мурожаат билан чиққан.

У мамлакати тинчлик исташи, аммо "қўрқмаслиги" ва "ҳеч кимга ҳеч нарсани бермаслиги"ни баён қилган.

Зеленский Киев ўзининг халқаро ҳамкорларидан "аниқ ва самарали қўллов"га муҳтож эканини айтган.

Бирлашган Миллатлар Ташкилоти Хавфсизлик Кенгашининг фавқулодда йиғинида Россиянинг даъволарини АҚШ элчиси ҳам рад этиб чиққан.

У Россия Донецк ва Луганскка нега қўшин юбораётгани сабабини билишларини айтган.

АҚШ элчисига кўра, Россия Украинага бостириб киришга сабаб излаб, унинг икки шарқий бўлгинчи минтақасини расман мустақил, деб тан олган.

Россиянинг иддаоси

Россиянинг Бирлашган Миллатлар Ташкилотидаги элчиси бу гал ҳам унга қарши чиққан.

Василий Небензянинг айтишича, Донбассни Украина агрессиясидан ҳимоя қилиш лозим бўлган.

"Донбассда яна қон тўкилишига йўл қўйиш ниятида бўлмаганликлари"ни таъкидлаган.

Россия сўнгги йилларда у ердаги ўн минглаб одамга ўзининг паспортини берган.

Ғарб энди Россия ўзининг фуқароларини ҳимоя қилиш изоҳи билан у ерга ҳарбий бўлинмаларини жойлаштиришидан хавотирда.

Россия президенти душанба кунги бир соатлик телевизион мурожаатида замонавий Украинанинг қадимий рус ерларида Совет Россияси томонидан "барпо этилгани"ни иддао қилган.

Совет Иттифоқи қулаган 1991 йилда Россиянинг "ташмалангани"ни айтган.

Украинани қўғирчоқ ҳукумат томонидан бошқарилган "АҚШ мустамлакаси" эканликда айблаган.

Путин одамлар жорий раҳбарият бошқаруви остида азоб чекишаётганини таъкидлаган.

У Украинанинг россияпараст ҳукуматини ағдарган 2014 йилги намойишларни "давлат тўнтариши", деб атаган.

АҚШ Путиннинг душанба кунги қарорини зудлик билан қоралаб чиққан.

Президент Жо Байден америкаликларнинг бу икки бўлгинчи минтақага янги сармоя киритишлари, молиялашлари ва тижорат қилишларини маън этувчи буйруққа имзо чеккан.

Британия Бош вазири Россиянинг хатти-ҳаракатлари халқаро қонунларга зид, "Украина суверенитети ва яхлитлигини қўпол равишда бузиш"га тенг амал эканини айтган.

Борис Жонсон бунинг "жуда ёмон аломат" эканини таъкидлаган.

Британия Бош вазири бугун, сешанба куни ҳукумат фавқулодда қўмитасининг йиғинини чақирмоқчи.

Унда Россияга қарши киритажак янги санкцияларини муҳокама этиб олмоқчи.

Европа Иттифоқи Россиянинг сўнгги амалига "Украина билан бирдамликда кескин ва қатъий жавоб беришлари"ни айтмоқда.

BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг.

Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek