İsrail ordusu yardım görevlilerini öldüren saldırının ön soruşturma sonuçlarını açıkladı: "Çanta silah sanıldı"
World Center Kitchen (WCK) yardım örgütünün 7 çalışanının öldürülmesi sonrası İsrail büyük bir uluslararası baskı altında. ABD Başkanı Joe Biden’ın İsrail Başbakanı Netanyahu’yla yaptığı görüşme sonrası Gazze’ye anlamlı miktarda yardım girmeye başlayacak gibi görünüyor. Gelişmeleri canlı sayfamızda aktarıyoruz.
Özet
ABD Başkanı Joe Biden'ın İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile görüşmesi sonrası Gazze’ye yardım girişi artıyor.
İsrail, bölgeye daha fazla insani yardımın girebilmesi için Gazze'ye iki güzergahın açılmasını onayladı.
Gazze'nin kuzeyindeki Erez Kapısı, savaşın başlangıcından bu yana ilk kez geçici olarak yeniden açılacak, Aşdod Limanı da insani yardımlara açılacak.
Biden, ABD'nin İsrail'e vereceği desteğin, yardımların Gazze’ye girişine bağlı olduğunu söyledi.
Canlı yayın
Editör: Efe Öç
BM Genel Sekreteri Guterres: Yardım görevlilerinin öldürülmesini bağımsız kurumlar araştırılmalı
Kaynak, Getty Images
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, Gazze’de savaşın başından bu yana öldürülen 196 yardım görevlisinin tamamının ölümü için bağımsız kurumlara araştırma çağrısı yaptı.
İsrail savaşın başından bu yana ilk kez öldürülen 6’sı yabancı pasaportlu 7 yardım görevlisi için inceleme başlattı ve ön sonuçları açıkladı.
Ancak bu yardım görevlililerinin çalıştığı World Center Kitchen, bağımsız bir araştırma talep ediyor.
Guterres, “İsrail hatalar olduğunu kabul ediyor. Ama asıl önemli olan hatayı kimin yaptığı değil, önemli olan bu hataların defalarca tekrarlanmasına neden olan askeri strateji ve prosedürler” dedi.
İsrail ordusu: Gece görüşümüz yardım grubunun logosunu tespit edemedi
Fotoğraf altı yazısı, İsrail ordusu sözcüsü Yarbay Peter Lerner
İsrail ordusu sözcüsü Yarbay Peter Lerner, World Center Kitchen (WCK) yardım örgütünün 7 çalışanının öldürülmesi ve iki üst düzey subayın görevden alınmasından sonra BBC'ye açıklama yaptı.
Lerner, Pazartesi günü meydana gelen kamyon konvoyuna yönelik saldırıyı "büyük bir insanlık trajedisi" diye niteledi.
Ancak silahlı Hamas üyelerinin araçlara bindiği "varsayımına" dayanarak "ölümcül güç" kullanıldığı yönündeki soruya yanıt olarak Lerner bunun yanlış olduğunu söyledi.
Lerner, "Bu bir varsayım değildi, silahlı bir kişinin görsel olarak doğrulanmasıydı" dedikten sonra bir "yanlış hesaplama" olduğunu ve bunun sonucunda "iki üst düzey subay, bir binbaşı ve bir albayın" görevden alındığını" söyledi.
"Bu olayı çok ama çok ciddiye alıyoruz," diye devam eden Lerner, sahadaki durumun insani yardım kuruluşlarının işlerini yapmalarını engellememesi gerektiğini belirtti ve "burada açıkça başarısız olduk" dedi.
İsrail'in askeri teknolojisinin WCK işaretli kamyonları nasıl tespit edemediğini açıklamaya zorlanan Lerner, gece görüşünün yardım grubunun logosunu tespit edemediğini, araçların Hamas'a ait olduğunun düşünüldüğünü aktardı.
Lerner, "Bu da ileride tekrarlanmaması için ders çıkarmamız gereken bir başka başarısızlık" dedi.
World Central Kitchen'ın faaliyetlerini askıya alması Gazze halkını nasıl etkiliyor?
Kaynak, Getty Images
BBC Arapça servisi, Gazze'nin merkezindeki Nuseyrat Mülteci Kampı'nda yaşayan Gazzelilere World Central Kitchen'ın (WCK) faaliyetlerini geçici olarak askıya alma kararının etkilerini sordu.
Kararı "trajedi" diye niteleyen bir kadın, "Kuruluş insanlara çok fazla yardım sağlıyordu ve dağıttıkları ürünlerin pazar yerlerinde insanlar tarafından satıldığını ya da tüketildiğini sık sık görüyorduk" dedi ve şöyle devam etti:
"Olaya gelince, ölenlerin aileleri ve olaydan olumsuz etkilenen Filistin halkı için bir trajedi, çünkü aldığımız yardımlar azaldı."
Bir diğer kişi, yardım çalışanlarının hedef alınmasının bölgede yaşayanları "ciddi anlamda" etkilediğini söyledi ve "Bize yardım etmeye çalışan herkesi korkutuyor çünkü her an hedef alınabileceklerini biliyorlar" ifadelerini kullandı.
Bir başka kadın ise WCK yiyeceklerinin "sağlıklı" olduğunu ve yemeklerin "güvenli bir şekilde" dağıtıldığını söyledi.
Fotoğraf altı yazısı, ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken
ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, İsrail’in 7 yardım görevlisinin öldürüldüğü saldırıya ilişkin açıkladığı soruşturma raporunu dikkatle incelediklerini söyledi.
Blinken, İsrail’in soruşturma sonuçları ile ilgili hangi adımları atacağının da takip edileceğini kaydetti.
Blinken şöyle konuştu:
"İsrail'in bu olayın tüm sorumluluğunu üstlenmesi çok önemli. Aynı şekilde, sorumlulardan hesap sorulacağı kanısı oluşması da önemli. Bu ikisinden de önemli olan böyle bir olayın asla yaşanmayacağına garanti edecek adımları atması.”
İsrail ordusu yardım görevlilerini öldüren saldırının ön soruşturma sonuçlarını açıkladı: "Çanta silah sanıldı"
Kaynak, Reuters
İsrail ordusu, yardım görevlisi 7 kişinin öldürüldüğü saldırıyla ilgili olarak yapılan ön askeri soruşturmanın sonuçlarını kamuoyuna açıkladı. Rapora göre, emir komuta zinciri bozuldu ve saldırı protokolüne aykırı hareket edildi.
Araştırmaya göre saldırı, “yanlış kimliklendirme, karar mekanizmasındaki hata, Standart Operasyon Prosedürü’ne aykırı hareket etmenin de aralarında olduğu derin hatalar” sonucu yapıldı.
Ordu, silahlı insansız hava aracını yöneten askerin yardım görevlisinin taşıdığı çantayı silah ile karıştırdığını da aktardı.
Ön rapora göre saldırı adım adım bu şekilde yapıldı:
Bir yardım kamyonunun da yer aldığı konvoy bir depoya kadar takip edildi.
Kamyon depoda kalırken, dört SUV tipi araç göründü. Bu araçlardan, içinde silahlı kişilerin olduğu drone görüntülerinden tespit edilen biri, kuzeye doğru hareket etti. İsrail ordusu bu araca, bir yardım merkezine yakınlık nedeniyle saldırı yapılmadığını iddia etti.
World Central Kitchen’a ait üç araç ise güneye doğru hareket etti. Orduya göre, drone ekibi bu noktada konvoyu Hamas üyelerinden oluşuyor olarak değerlendirmeye başladı. Silah taşıdığı sanılan bir kişini üç araçtan birine bindiği kanısına varıldığı açıklandı. Ancak bu kanının nasıl oluştuğunu açıklayabilecek bir görüntü yayınlanmadı.
Askeri soruşturmanın ön raporuna göre, “aslında çanta olan bir isim tüfekle karıştırıldı.”
Araçta bir silahlı kişinin olduğu yönündeki yanlış kanı nedeniyle, komuta zinciri içinde füze saldırısına onay verildi. Ordu, aralarında mesafe bulunan araçlardan ilkinin 23:09’da, ikincisinin 23:13’te vurulduğunu duyurdu. Ardından da üçüncü araç vuruldu.
Rapora göre, birinci aracın vurulması sonrası buradan kurtulan yardım görevlileri diğer araca geçti ardından da bu araç vuruldu. Son saldırı da bu ikinci araca yapılan saldırıdan kurtulanların geçtiği üçüncü araca yönelik düzenlendi. Ordu burada Standart Operasyon Prosedürü’ne aykırı olarak, saldırıdan kurtulan kişilerin geçtiği araçların da otomatik olarak hedef olarak değerlendirildiği sonucunu açıkladı.
Ordu soruşturması sonrası İsrail ordusunun güney kuvvetleri komutanı dahil olmak üzere, binbaşı ve albay rütbesindeki askerlerin görevden uzaklaştırıldığı açıklandı. Bu bulguların bir askeri savcı tarafından ele alınacağı ve suç soruşturmasına gerek olup olmadığı değerlendirilecek.
İsrail’in saldırı protokolünde, yardım araçları yakınında olan silahlı kişilere ateş açılmasının yasak olduğu da kaydediliyor.
World Central Kitchen’dan, ön rapor sonrası yapılan açıklamada, soruşturmanın bağımsız kurumlarca yapılması talep edildi. Yardım kuruluşunun direktörü Erin Gore, Gazze operasyonlarının duraklatılmış kalmaya devam edeceğini de vurguladı.
BM İnsan Hakları Konseyi İsrail’e silah satışının yasaklanması çağrısı yaptı
Kaynak, EPA
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi’ne üye ülkeler, savaş taktikleri nedeniyle İsrail’e silah satışının yasaklanması çağrısı yaptı.
Oylamaya katılan 28 ülke yasak lehine oy verdi.
Çağrıya altı ülke karşı çıktı ve 13 ülke çekimser kaldı.
Almanya ve Bulgaristan, “Hamas’ın özel olarak kınanmadığı” gerekçesiyle çağrıya karşı oy kullandı. Arjantin ve Amerika Birleşik Devletleri de çağrıya karşı oy verdi.
Gazze’deki durumu “felaket” olarak tanımlasa da Fransa çekimser kaldı.
Oylamanın bir bağlayılıcığı bulunmuyor ama İsrail’e uluslararası alanda artan baskının yeni bir adımı olarak değerlendiriliyor.
Kaynak, Birleşmiş Milletler
Fotoğraf altı yazısı, BM'de yapılan oylama
"İsrail'in yardım kararı ciddi bir politika değişimi demek"
Haber bilgisi
Yazan, Yolande Knell
Unvan, BBC Ortadoğu muhabiri, Kudüs
Kaynak, Getty Images
Fotoğraf altı yazısı, Bazı aşırı muhafazakar İsrailliler Aşdod Limanı'ndan yardım kamyonu çıkışını engellemeye çalışıyor
BBC Ortadoğu muhabiri Yolanda Knell, Kudüs
BM’nin Gazze’de yaşanan kıtlık nedeniyle defalarca çağrı yapmasına karşın, İsrail bölgeye yaklaşık 30 km uzaklıktaki Aşdod limanını yardımlara açmadı.
Ancak şimdi, İsrail güvenlik kabinesi büyük bir politika değişikliğiyle burayı geçici olarak yardım teslimatlarına açmaya karar verdi.
Gazze'nin kuzeyindeki Erez Kapısı, savaşın başlangıcından bu yana ilk kez geçici olarak açılacak. Güneydeki Kerem Şalom kapısından geçen yardım miktarı da artırılacak.
Tüm bu adımlar, ABD merkezli yardım kuruluşu World Central Kitchen'dan bir ekibin İsrail saldırısında öldürülmesinden ve Başkan Biden ile İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu arasındaki yarım saatlik görüşmenin ardından duyuruldu.
Biden, savaş taktiklerini değiştirmemesi halinde İsrail’e verilen askeri desteği kesme tehdidinde bulundu.
Washington, İsrail’e uluslararası alanda diplomatik bir kalkan olmanın yanında, önemli miktarda askeri malzeme de sağlıyor. Ancak iki müttefik arasındaki ayrılık bu gelişmelerle derinleşti.
Blinken: ABD Gazze'ye giren yardımı takip edecek
Kaynak, Reuters
World Center Kitchen (WCK) yardım örgütünün 7 çalışanının öldürülmesi sonrası İsrail büyük bir uluslararası baskı altında.
ABD Başkanı Joe Biden’ın İsrail Başbakanı Netanyahu’yla yaptığı görüşme sonrası Gazze’ye anlamlı miktarda yardım girmeye başlayacak gibi görünüyor.
Belçika'da bulunan ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken, sonuçların sahada görülmeye başlanması gerektiğini söyledi.
Blinken ABD'nin Gazze'ye giren yardımı takip edeceğini de söyledi.