Torba yasa teklifi: AKP 'şirket şöhretine zarar veren' yayınlara ceza maddesini tekliften çekti

TBMM

Kaynak, Getty Images

    • Yazan, Ayşe Sayın
    • Unvan, Ankara
  • Yayın tarihi

Ekonomi alanında düzenlemeler içeren 39 maddelik torba yasa teklifi, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda kabul edildi. Yasa teklifinin en tartışmalı maddelerinden olan şirketlerin "itibarını ve şöhretini sarsacak yayın" yapanlara 1 ila 3 yıl arasında hapis cezası öngören madde tekliften çıkarıldı.

Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Yasa Teklifi, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda üç günlük görüşme maratonunun ardından kabul edildi.

Tartışmalı maddeler çıkarıldı

Teklifin en tartışmalı maddesi olan ve muhalefetin, iktidara yakın şirketlere "koruma sağlamayı amaçladığı" eleştirilerine yol açan, şirket itibarına zarar verici yayınlarla ilgili madde Adalet ve Kalkınma Partisi'nin (AKP) verdiği önergeyle metinden çıkarıldı. AKP, maddenin geri çekilmesini, "tekrar değerlendirilmesi" gerekliliğine dayandırdı.

Söz konusu maddede, "Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Yasası"na şu hükmün eklenmesi öngörülüyordu:

"Bir şirketin itibarını kırabilecek veya şöhretine ya da servetine zarar verebilecek bir hususa kasten sebep olunamaz ya da bu yolla asılsız haber yayılamaz, isimleri belirtilmese dahi şirketlerin güvenilirliği konusunda kamuoyunda tereddüde yol açacak veya şirketlere duyulan güveni sarsacak veya şirketlerin mali bünyelerinin olumsuz etkilenmesine neden olabilecek nitelikte asılsız haberler yukarıda belirtilen araçlarla yayılamaz; aykırı davrananlar bir yıldan üç yıla kadar hapis ve bin günden iki bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır".

Yasa teklifinde bir başka eleştiri konusu olan düzenleme Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkan Yardımcılığı görevi için ek ödeme yapılmasına ilişkin düzenlemeydi. Komisyondaki görüşmelerde, çok sayıda muhalefet milletvekili bu düzenlemenin "kişiye özel, adrese teslim" niteliğinde olduğu gerekçesiyle tepki gösterdi.

İktidar milletvekillerinin önergesiyle, devlet üniversitelerinde görevli öğretim elemanlarının ÖSYM Başkanlığı'nda başkan yardımcısı olarak görevlendirilmeleri durumunda, görevdeki sürelerinin, makam tazminatı ile temsil veya görev tazminatı ödenmesini içeren hüküm tekliften çıkarıldı.

Reklamlarında 'katılım' ifadesini kullanabilecekler

Haberin başlığını atlayın ve okumaya devam edin
En çok okunanlar

Haberin sonu

Komisyonda, teklife eklenen madde ile kamuoyunda "evim şirketleri" olarak bilinen tasarruf finansman şirketlerine, bankacılık sektöründe olduğu gibi "katılım şirketi" ünvanı kullanmasının yolu açıldı. Buna göre tasarruf finansman şirketleri her türlü belge, ilan ve reklamlarında "katılım" ifadesini kullanabilecek.

Muhtarlara asgari ücret kadar maaş

Muhtar maaşlarının net asgari ücret seviyesine çıkarılmasını öngören yasa teklifinde yer alan diğer bazı önemli düzenlemeler şöyle:

  • Reklam yasağı kararı verilmiş olmasına rağmen, reklam yasağı getirilenlere reklam vermeye devam eden gelir vergisi mükelleflerinin vergi matrahının hesaplanmasında bu harcamaları gider olarak kabul edilmeyecek.
  • Bir veya birden fazla özel sağlık kuruluşu ile sözleşme düzenleyerek hekimlik faaliyetini yürüten diş hekimleri ve hekimler, serbest meslek erbabı olarak kabul edilecek ve kazançları serbest meslek kazancı hükümlerine göre vergilendirilecek.

Vergi suçlarına 'etkin pişmanlık'

Vergi Usul Kanunu'nda yapılacak değişiklikle vergi kaçakçılığı suçlarına yönelik olarak da "etkin pişmanlık" benzeri bir düzenleme getirilecek. Kaçakçılık suçları da zincirleme suç kapsamına alınarak, cezai yaptırımı artırılıyor.

  • Bankalar, elektronik ödeme ve para kuruluşları, yetkili döviz müesseseleri, varlık yönetim şirketleri ile sigorta ve reasürans ile emeklilik şirketlerinin 2022 yılı vergilendirme dönemine ait kurum kazançlarına ilişkin kurumlar vergisi 5 puan artırılarak yüzde 25'e çıkarılıyor.
  • Ekonomideki kayıt dışılığın azaltılması ve önlenmesi, "mükelleflerin vergiye gönüllü uyumunun sağlanması ve vergi bilincinin oluşturulması" amacıyla radyo ve televizyonlarda kamu spotu yayınlanacak.

2-B arazilerinin satışına yeni düzenleme

  • Üzerinde yerleşim yeri bulunduğu gerekçesiyle orman sınırları dışına çıkartılarak tapuda Hazine adına tescil edilen taşınmazlardan; kadastrosu yapılarak, 2-B alanlarında kalanların satışı kıyas yoluyla hak sahiplerine doğrudan satılacak.
  • Hazineye ait taşınmazların peşin ödenmesi halinde yüzde 20, en az yarısının peşin ödenmesi halinde yüzde 10 indirim uygulanması öngörüldü.

'Evim' şirketlerinin borçlarını TMSF ödeyecek

  • Kamuoyunda "evim mağdurları" olarak bilinen ev, otomobil almak için tasarruf finansman şirketlerine para yatıranların mağduriyetlerinin giderilmesine ilişkin düzenleme de teklifte yer aldı. Tasfiye edilen şirketlerin müşterileriyle yaptığı sözleşmeler faaliyetine izin verilen şirketlere devredilecek. Devredilen sözleşmelerle birlikte müşterilere iade edilecek tasarruf tutarları Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) aracılığıyla şirketlere nakden ödenecek.
  • Yabancılara istisna kapsamında teslim edilen konut veya iş yerinin bir yıl içerisinde elden çıkarılması halinde KDV istisnasından yararlanamayacağına ilişkin hüküm değiştirilerek, vergi istisnası süresi 3 yıla çıkarıldı. Cumhurbaşkanı bu süreyi üç yıla kadar uzatabilecek.
  • Vergi kanunlarına göre tutulan defter ve kayıtlar üzerinde hile ve tahrif edenler ve yanıltıcı belge düzenleyenler hakkındaki hapis cezasının üst sınırı 3 yıldan 5 yıla çıkacak. Defter, kayıt ve belgeleri yok edenler, sahte olarak düzenleyenler için öngörülen cezanın 5 yıllık üst sınırı 8 yıl olacak.
  • Seyahat acentalarının yıllık aidat miktarına uygulanacak yeniden değerleme oranının yüzde 50'sine kadar indirilebilmesi hususunda Cumhurbaşkanı yetkili olacak.