Zaho saldırısı: Irak ulusal yas ilan etti, Çavuşoğlu 'Sivillere yönelik saldırımız olmamıştır' dedi

Kuzey Irak'ta Dohuk vilayetinin Zaho bölgesinde düzenlenen saldırıda ikisi çocuk en az 9 kişi hayatını kaybetti, 23 kişi yaralandı. Saldırı sonrası Irak'ta ulusal yas ilan edildi, Türkiye'yi suçlayan Başbakan Mustafa el-Kazımi karşılık verme hakkını saklı tuttuklarını söyledi. Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ise "TSK'dan aldığımız bilgiye göre sivillere yönelik herhangi bir saldırımız olmamıştır" dedi.

TRT Haber canlı yayınında açıklamalarda bulunan Çavuşoğlu, saldırıyı "terör örgütlerinin gerçekleştirdiğini" değerlendirdiklerini kaydetti ve gerçeğin ortaya çıkarılması için Irak hükümetine işbirliği çağrısını yineledi.

Irak hükümetini etki altında açıklama yapmamaya davet eden Çavuşoğlu, “Bu Türkiye’nin terörle mücadele girişimlerini engellemek için yapılan bir saldırıdır. Irak hükümeti bu oyuna düşmemelidir” dedi.

Irak saldırıyı BM'ye taşıyor

Irak Başbakanı Mustafa el-Kazımi, topçu atışının ülkenin egemenliğinin açık ihlali olduğunu söyledi.

El-Kazımi, Twitter’dan yaptığı açıklamada, “Bu vahşi saldırı, Türkiye'nin Irak’ın, Irak topraklarına ve halkına yönelik askeri ihlallerden kaçınması yönündeki ısrarlı taleplerini görmezden geldiğinin altını çizdi” ifadelerini kullandı.

Irak, Türkiye Büyükelçisini Dışişleri Bakanlığı'na çağırdığını ve Ankara'dan resmi bir özür beklediğini açıkladı, Türkiye'den "bütün askeri güçlerini Irak'tan geri çekmesini" istedi.

Başbakanlık, Irak’ın Türkiye’deki maslahatgüzarının istişareler için geri çağrılacağını açıkladı. 

El-Kazımi’nin Ortak Harekat Komutanlığı'na Irak-Türkiye sınırındaki duruma ilişkin bir rapor hazırlaması ve "meşru müdafaa için gerekli tüm adımları atması" talimatı verdiği de Başbakanlık’ın açıklamasında yer aldı.

9 kişinin Irak bayrağına sarılı ve çiçeklerle bezenmiş tabutları, askeri bir uçakla Erbil'den Bağdat'a götürüldü.

Erbil Havaalanı'ndaki törene Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin ve Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi Başkanı Neçirvan Barzani katıldı. Cenazeleri Bağdat Havaalanı’nda ise Başbakan El-Kazımi karşıladı.

Saldırıdan sonra acil toplanan Irak Ulusal Güvenlik Kurulu, BM Güvenlik Konseyi’ne şikayette bulunma kararı aldı.

KONGRA-GEL, saldırıyı PKK’nın gerçekleştirdiği iddiasını reddetti, Türkiye’yi suçladı.

Fırat Haber Ajansı’nda yer alan açıklamada, “Bu saldırı; halkı korkutmak ve bölgeden kaçırtmak amacıyla yapılan planlı bir devlet terörüdür. Bu katliamın sorumlusu, bugüne kadar Türk devletinin yaptığı saldırılara göz yuman ve destek veren güçlerdir” denildi.

Açıklamada, Bağdat hükümeti ve Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) de saldırının sorumluları arasında gösterildi:

"Irak KDP’si her türlü işbirlikçiliği ile baş sorumludur. Yine, Irak topraklarına yapılan saldırılar karşısında bugüne kadar sessiz kalarak saldırıların devam etmesinin sorumlusu olan Irak hükümetidir."

İçişleri Bakanlığı, KONGRA-GEL’i PKK’nın “yasama organı” olarak tanımlıyor.

Dünyadan tepkiler

Beyaz Saray olayı kınayarak gelişmelerin yakından takip edildiğini açıkladı.

Almanya, saldırıyı kimin, nasıl gerçekleştirdiğinin ortaya çıkarılması için “acil” araştırma başlatılması çağrısında bulundu. Almanya Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, “Alman hükümeti Irak’ın egemenliğine ve uluslararası hukuka saygıya büyük önem atfediyor” denildi.

Fransa da “ayrım gözetmeyen” saldırıyı kınadı, Irak’ın egemenliğini ve Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin istikrarını desteklediğini kaydetti.

İran Dışişleri Bakanlığı da saldırıyı kınadı. Bakanlık’ın sitesinde yer alan açıklamada, İran’ın Irak’ın güvenliği ve istikrarına “kati destek” verdiği kaydedildi, suçu belirli bir ülke ya da örgüte atmaktan kaçınıldı.

'Su üzerinde cesetler vardı'

Reuters haber ajansına konuşan bir görgü tanığı bombaların şelalenin bulunduğu bir alana peş peşe düştüğünü anlattı.

Patlama sonrası oluşan alev topundan güçlükle kaçtığını ve saldırıdan ötürü yaralandığını AFP'ye anlatan Hasan Tahsin Ali, “Su üzerinde cesetler vardı” dedi.

Babil bölgesinden olduğunu söyleyen Ali, "Gençlerimiz öldü. Şimdi kime başvuralım” dedi.

Kürdistan Bölgesel Yönetimi Sağlık Bakanlığı, ölenlerin tamamının olay yerinde hayatını kaybettiğini duyurdu.

Bakanlık ölenlerden bir kişinin, bir yaşında olduğunu kaydetti.

Kürdistan Bölgesel Yönetimi yetkililerinden Müşir Beşir, Fransız haber ajansı AFP'ye yaptığı açıklamada hayatını kaybedenlerin büyük ölçüde "ülkenin orta kesimleri ve güneyinden gelen turistler olduğunu" söyledi.

Beşir, turizm bölgesindeki Parah isimli köyün iki kez vurulduğunu söyledi.

Beşir, turistlerin ülkenin güneyindeki aşırı sıcaklardan kaçmak için dağlık Parah köyüne gelen kişiler olduğunu belirtti.

Türkiye aleyhine protesto gösterileri düzenlendi

Bağdat'taki Türkiye Büyükelçiliği önünde dün gece protesto gösterileri düzenlendi.

Ülkenin başka şehirlerinde de Türkiye aleyhine protestoların düzenlendiği, Türkiye bayraklarının yakıldığı kaydedildi.

AFP muhabiri, protestocuların Türkiye büyükelçisinin sınır dışı edilmesini talep eden sloganlar attığını, hoparlörlerden yurtsever şarkılar çalındığını bildirdi.

53 yaşındaki protestocu Ali Yasin, "Büyükelçiliği yakmak istiyoruz. Büyükelçi sınır dışı edilmeli. Hükümetimiz hiçbir şey yapmıyor” dedi.

Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin açıklamasında da PKK ve Türkiye ordusu arasındaki çatışmaların bu bölgede yaşayan halkın yaşamını sürekli tehdit ettiği vurgusu yer aldı.

Yapılan açıklamada, federal hükümet ve uluslararası topluluğun bu olayların yaşanmasını engellemek için daha etkin çalışması gerektiği savunuldu.

HDP: Zaho ikinci Roboski'dir

Halkların Demokratik Partisi (HDP) ise açıklamasında Zaho'daki saldırıyı "Roboski'ye" benzetti.

Merkez Yürütme Kurulu'nun kınama açıklamasında, "Tarihe ikinci Roboski katliamı olarak geçecek olan bu katliamdan iktidar, siyasi ve hukuki olarak sorumludur" denildi.

HDP, Meclis'i toplantıya çağırdı ve sınır ötesi askeri harekatların durdurulması çağrısını yaptı.

Kamuoyunda "Roboski Katliamı" olarak bilinen olayda, Şırnak'ın Uludere ilçesinde sınır kaçakçıları savaş uçaklarınca bombalanmıştı.

Diyarbakır Barosu ise saldırıyla ilgili suç duyurusunda bulunacağını duyurmasının ardından basın ve sosyal medya üzerinden “tehdit ve hedef gösterici saldırılarla” karşı karşıya kaldığını açıkladı.

2011 yılındaki bu olayda 17'si çocuk 34 kişi hayatını kaybetmişti.

Türkiye, Kuzey Irak'ta Nisan ayından bu yana PKK'ya yönelik olarak Pençe-Kilit Operasyonu'nu yürütüyor.