Suriye Devlet Başkanı, yeni parlamentonun son 70 üyesini atadı

Suriye Geçici Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara, Beşar Esad sonrası parlamentosunun son 70 üyesini atadı.

Bu atamalarda parlamentonun önümüzdeki hafta ilk oturumunu yapmasının önü açıldı.

Yeni milletvekillerinin 15'i kadın ve 13'ü 2024'te devrilen Beşar Esad'ın iktidarı döneminde hapis yatmış kişler.

Şara'nın atadığı vekillerin kaçının dini ve etnik azınlık gruplarından olduğu ise net değil.

Ekim ayında, bölgesel seçim kurulları, geçiş dönemi boyunca yasama faaliyetlerinden sorumlu olacak 210 sandalyeli Halk Meclisi'nin üçte ikisini seçmişti.

Seçimlerde kadın adayların sadece altısının ve azınlık gruplarından da 10 adayın sandalye kazanmasının ardından, seçim yetkilileri Şara'nın atama hakkını bu dengesizliği gidermek için kullanacağını açıklamıştı.

Suriye Halk Meclisi Seçimleri Yüksek Komitesi Başkanı Muhammed Taha el-Ahmed, geçici devlet başkanı Ahmed Şara'nın yaptığı seçimlerin mecliste "fedakarlık ve deneyimin sesini" bir araya getirdiğini, "Suriye toplumunun farklı kesimlerini temsil ettiğini ve ulusal birliği güçlendirdiğini" söyledi

El-Ahmed son atanan isimler arasında, 13 yıl süren iç savaş sırasında "şehit düşenlerin akrabaları ile gözaltı ve kimyasal saldırı mağdurlarının" yanı sıra akademisyenler, uzmanlar, profesyoneller, toplum liderleri ve "deneyimleri, dürüstlükleri ve kamu hizmetleriyle tanınan" kişilerin de yer aldını belirtti.

Suriye televizyonu, oyuncu Rouzaina Lazkani'nin de atananlar arasında olduğunu aktardı.

Halk Meclisi Genel Sekreteri Muhammed Hamza Şemmut da, Şara tarafından atanan üyelerin 23'ünün toplumun önde gelen isimlerinden, 47'sinin ise çeşitli alanlardaki uzman ve akademisyenlerden oluştuğunu söyledi.

Ahmed ayrıca, atamaların 14 eyaletin tamamından yapıldığını ve aralarında ağırlıklı olarak Dürzi nüfusun yaşadığı Süveyda'dan da iki kişinin de bulunduğunu söyledi.

Temmuz ayında hükümet güçleri, Sünni Bedevi kabileleri ve Dürziler arasında çıkan mezhep çatışmalarında 1700 kişinin öldürülmesinin ardından güneydeki Süveyda eyaleti devlet kontrolü dışında kaldığı için, burada henüz seçim kurulu oylamaları yapılmadı.

Ahmed "şartlar uygun hale geldiğinde" Süveyda'daki seçimleri yapacaklarını aktardı.

Anayasa uyarınca Halk Meclisinin görev süresinin 30 ay olduğunu hatırlatan Ahmed, bu sürenin gerektiğinde uzatılabileceğini belirtti.

Ahmed, ilk oturumun 6 Temmuz Pazartesi günü yapılacağını, toplantıda üyelerin yemin edeceklerini, ardından meclis başkanlık divanının seçileceğini ve iç tüzüğü hazırlayacak komisyonun oluşturulacağını ifade etti.

SDG'den alınan bölgelerde ertelenen seçimler

Seçimlerin yapılamadığı tek yer Süveyda değil.

Hükümet güçlerinin bu yıl başında, büyük kısmını Kürtlerin oluşturduğu Suriye Demokratik Güçleri'nin (SDG) kontrolünden aldığı Rakka ve Haseke illerinin bazı bölgelerinde de seçimler yedi ay ertelenmişti.

20'den fazla Kürt partisi, Mayıs ayında seçim kurullarının seçtiği milletvekillerini, sürecin "dışlama ve ötekileştirme yaklaşımını" ortaya koyduğunu söyleyerek, reddetmişti.

Bunun yanında Suriyeli 14 sivil toplum kuruluşu da seçim sisteminin "derin yapısal kusurlarla dolu olduğu" eleştirisini getirmişti.

Bu kuruluşlar devlet başkanının Yüksek Komite ve seçim kurulları üyelikleri üzerindeki doğrudan ve dolaylı etkisinin, seçimleri "sembolik" kıldığını savunuyor.

Ayrıca devlet başkanının meclisin üçte birini seçme ve koltuğunu kaybedenlerin yerine atama yapma yetkisinin, bağımsız ve halkın iradesini yansıtması gereken meclisin başkan tarafından domine edilmesine zemin hazırladığından endişe duyduklarını açıklamışlardı.

BM: Geçiş süreci kırılgan

Geçen hafta Birlemiş Milletler (BM) Özel Temsilcisi Yardımcısı Claudio Cordone, BM Güvenlik Konseyi'ne Suriye'nde geçiş sürecinin "fırsatlar ve kırılganlığın yan yana var olduğu kritik bir aşamada" olduğunu söylemişti.

Cordone, "Suriye'de, meclisin çalışmaya başlamalı ve tüm Suriyelilerin, özellikle Suriyeli kadınların ve toplumun çeşitli bileşenlerinin, bu mecliste anlamlı bir şekilde temsil edildiklerini hissetmelerine ihtiyacı var" dedi.

Geçici hükümetin önünde büyük zorluklar olduğunun yadsınamayacağını vurgulayan Cordone, "Yeni yasaların tartışılıp onaylanması, yürütme kararlarının gözden geçirilmesi, farklı seslerin duyulması ve geçiş sürecinde ilerleme kaydedilmesi gerekiyor" diye konuştu.

Cordone, hükümet ile SDG arasında imzalanan ateşkes anlaşmasının uygulanmada ilerlediğini, dört SDG tugayının hükümet güçlerine entegre edildiğini, devlet maaşı aldığını ve SDG bağlantılı 1.300 tutuklunun serbest bırakıldığını ekledi.

Süveyda konusunda ise uyarıda bulunan Cordone, bölgede güven oluşturma ve yeniden entegrasyon için oluşturulan yol haritasının uygulanmasında hiçbir bir ilerleme kaydedilmediğini ekledi.

Mezhepsel şiddete neden olan temel sorunların çözümsüz kaldığını belirten BM yetkilisi, Süveyda'daki ayrılık çağrılarının Suriye'nin birliğini ve toprak bütünlüğünü baltalama tehdidi oluşturduğu uyarısında bulundu.

Orijinali İngilizce olan bu makalenin çevirisinde yapay zekadan yararlandık. Yayınlanmadan önce çeviriyi bir BBC gazetecisi kontrol etti. Yapay zekayı nasıl kullandığımız hakkında daha fazla bilgi burada.