โควิด-19 : ทางการรัสเซียทุ่มงบมหาศาลและดำเนินมาตรการพิเศษปกป้องปูตินจากโคโรนาสายพันธุ์ใหม่

ตั้งแต่เชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่เริ่มระบาดแรก ๆ ทางการรัสเซียได้ใช้มาตรการพิเศษเพื่อป้องกันไม่ให้ประธานาธิบดีวลาดิเมียร์ ปูติน ติดโรค แต่กระบวนการกักตัวในแบบของทำเนียบผู้นำรัสเซียจะเป็นอย่างไร และมีค่าใช้จ่ายมากน้อยเพียงใด

เมื่อปีที่แล้วมีผู้คนหลายร้อยคนต้องเข้ากระบวนการกักตัว ก่อนที่พวกเขาจะเข้าพบกับประธานาธิบดีปูตินอย่างใกล้ชิด บางคนต้องกักตัวแม้ว่าพวกเขาจะไม่ได้มีการติดต่อโดยตรงกับผู้นำรัสเซีย แต่เป็นมาตรการเพื่อป้องกันไว้ก่อน เพราะพวกเขามีการติดต่อใกล้ชิดกับบุคคลที่จะเข้าพบประธานาธิบดีปูติน

เมื่อวันที่ 25 มี.ค.ปี 2020 ประธานาธิบดีปูตินมีถ้อยแถลงต่อประชาชนในชาติ และประกาศให้วันที่ 1 เม.ย.เป็นวันเริ่มต้น "สัปดาห์หยุดงาน" ในช่วงที่เชื้อโรคโควิด-19 กำลังแพร่ระบาดไปอย่างรวดเร็วในรัสเซีย

จากนั้นในเดือน เม.ย.ก็มีการใช้มาตรการล็อกดาวน์ทั่วประเทศ โดยสั่งปิดทำการห้างร้านที่ขายสินค้าที่ไม่จำเป็น ห้ามการชุมนุมกันเป็นกลุ่มใหญ่ และประชาชนส่วนมากได้เปลี่ยนไปทำงานจากที่บ้านแทน

ขณะเดียวกันกลุ่มลูกเรือประจำเที่ยวบินพิเศษของสายการบินรอสซิยา จำนวน 60 คน ซึ่งมีหน้าที่ให้บริการแก่ประธานาธิบดีปูตินและเจ้าหน้าที่ระดับสูงในรัฐบาลรัสเซีย ได้เข้ากระบวนการกักตัวเป็นครั้งแรกในวันที่ 26 มี.ค.ปี 2020 ในโรงแรมแห่งหนึ่งซึ่งอยู่ไม่ไกลจากกรุงมอสโก

นับตั้งแต่นั้นก็มีนักบิน บุคลากรการแพทย์ คนขับรถ และเจ้าหน้าที่ฝ่ายสนับสนุนอื่น ๆ อีกหลายร้อยคน รวมทั้งผู้ที่จะเข้าพบประธานาธิบดีปูติน ต้องเข้ารับการกักตัวที่โรงแรมหลายสิบแห่งทั่วรัสเซีย เพื่อตัดโอกาสที่ผู้นำรัสเซียจะติดเชื้อโรคโควิด-19

แม้ทำเนียบประธานาธิบดีรัสเซียจะประกาศเมื่อไม่นานมานี้ว่า นายปูตินได้รับวัคซีนต้านโควิด-19 ที่รัสเซียพัฒนาขึ้นเองแล้ว แต่ไม่มีการระบุชัดเจนว่าเป็นวัคซีนตัวใด ทว่าสัญญาเช่า "โรงแรมกักตัว" หลายแห่งยังคงมีอยู่ไปจนถึงปี 2022

ทีมข่าวบีบีซีแผนกภาษารัสเซียได้คำนวณตัวเลขต่าง ๆ ที่ได้รับ และพบว่าสำนักอำนวยการประธานาธิบดีแห่งสหพันธรัฐรัสเซีย (Directorate of the President of the Russian Federation) ซึ่งเป็นหน่วยงานที่รับผิดชอบให้ระบบการทำงานของประธานาธิบดีดำเนินไปอย่างเรียบร้อยนั้น ได้รับการจัดสรรงบประมาณแผ่นดินเพื่อต่อสู้กับโรคระบาดครั้งนี้ถึง 6.4 พันล้านรูเบิล (ราว 2.5 พันล้านบาท)

นอกจากนี้ บีบีซีแผนกภาษารัสเซียยังพบว่า มีโรงแรมอย่างน้อย 12 แห่งถูกใช้เป็นสถานที่กักตัวของทำเนียบประธานาธิบดีรัสเซีย โดยโรงแรมเหล่านี้มีทั้งที่ตั้งอยู่ในกรุงมอสโก ไปจนถึงภูมิภาคโดยรอบ เขตไครเมียที่ถูกผนวกเข้าเป็นของรัสเซีย รวมทั้งในเมืองโซชี สถานที่จัดมหกรรมโอลิมปิกฤดูหนาวปี 2014 และเป็นสถานที่โปรดของนายปูติน

อย่างไรก็ตาม ไม่พบว่ามีโรงแรมเอกชนอยู่ในรายชื่อโรงแรมกักตัวเหล่านี้ โดยโรงแรมทั้งหมดที่ผู้เข้าพบประธานาธิบดีปูตินและเจ้าหน้าที่ฝ่ายบริการใช้กักตัวนั้นเป็นของสำนักอำนวยการประธานาธิบดีแห่งสหพันธรัฐรัสเซีย และพบว่าบางแห่งมีการจองใช้งานไปจนถึงเดือน มี.ค.ปี 2022

ดูเหมือนว่าลูกเรือของสายการบินรอสซิยาจะเป็นผู้ใช้บริการหลักของโรงแรมกักตัวที่ว่านี้ โดยพวกเขาเป็นผู้ที่คอยให้บริการประธานาธิบดีปูติน ตลอดจนนายกรัฐมนตรีมิคาอิล มิชูสติน และรัฐมนตรีในรัฐบาลอีก 8 คน

บีบีซีแผนกภาษารัสเซียได้ข้อมูลว่า ประธานาธิบดีปูตินใช้เวลาส่วนใหญ่เมื่อปีที่แล้ว ทำงานอยู่ที่บ้านพักในเมืองโซชี แหล่งข่าวคนหนึ่งที่รู้เรื่องกระบวนการกักตัวเป็นอย่างดีเปิดเผยว่า มีนักบินทั้งเครื่องบินโดยสารและเฮลิคอปเตอร์ รวมทั้งลูกเรือหลายสิบคนกักตัวใกล้กับเมืองโซชี เพื่อคอยให้บริการแก่นายปูติน รวมทั้งนายกรัฐมนตรี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ และรัฐมนตรีคนอื่น ๆ

ในงานฉลองครบรอบ 75 ปี ของวันแห่งชัยชนะ (Victory Day) ที่กองทัพอดีตสหภาพโซเวียตมีชัยเหนือกองทัพนาซีเยอรมนีในช่วงสงครามโลกครั้งที่สองนั้นถือเป็นงานเฉลิมฉลองใหญ่ในรัสเซีย ซึ่งรัฐบาลของนายปูตินใช้ในการสร้างกระแสความรักชาติในหมู่ประชาชนนั้น ตามปกติจะมีขึ้นที่จัตุรัสแดงในวันที่ 9 พ.ค.

แต่ในปีที่ผ่านมา ได้เลื่อนการจัดงานไปเป็นวันที่ 24 มิ.ย. และมีการจัดงานในขนาดที่เล็กลง โดยยังคงมีการสวนสนามของทหาร รวมทั้งการให้ทหารผ่านศึกจับมือกับประธานาธิบดีปูติน และการมอบรางวัลที่ระลึกของงานนี้

สำนักข่าวบลูมเบิร์กรายงานว่า ก่อนที่ผู้ร่วมงานประมาณ 200 คนจะได้เข้าพบผู้นำรัสเซียแบบตัวต่อตัว พวกเขาซึ่งในจำนวนนี้มีทหารผ่านศึกในวัย 80-90 ปีรวมอยู่ด้วย 80 คน จะต้องเข้ากระบวนการกักตัวเป็นเวลา 2 สัปดาห์ก่อนถึงวันงาน

โฆษกทำเนียบประธานาธิบดีรัสเซียยืนยันเรื่องนี้ก่อนที่งานจะมีขึ้นในเดือน มิ.ย.ว่า "กลุ่มทหารผ่านศึก" เข้ารับการกักตัวและมี "สภาพที่ยอดเยี่ยม" พร้อมชี้ว่าการกักตัวครั้งนี้เป็นมาตรการป้องกันไว้ก่อนเพื่อประโยชน์ของบุคคลเหล่านี้เอง

สํานักข่าวทาสส์ และสำนักข่าวและสารสนเทศรัสเซีย เผยแพร่บทความที่มีเนื้อหาเหมือนกันบรรยายถึง "หนึ่งในโรงแรมในกรุงมอสโก" ว่ามีอุปกรณ์อำนวยความสะดวกครบครันสำหรับการกักตัวผู้สื่อข่าว 20 คน ซึ่งจะเข้าพักห้องละหนึ่งคน และพวกเขาจะออกมานอกห้องได้เฉพาะตอนที่มีการทำความสะอาดห้อง นอกจากนี้พวกเขายังไม่สามารถพูดคุยกันแบบตัวต่อตัวได้ จะทำได้เฉพาะการสื่อสารผ่านอุปกรณ์สื่อสารเท่านั้น

นอกจากนี้ ผู้เข้ากักตัวยังไม่สามารถสูบบุหรี่ หรือดื่มเครื่องดื่มมึนเมาได้ หากมีสิ่งของหรือพัสดุส่งมาจากภายนอก ก็จะต้องมีการตรวจสอบและฆ่าเชื้อก่อนที่จะส่งให้แก่พวกเขา

ผู้สื่อข่าวที่เข้ารับการกักตัวจะได้รับอาหาร 3 มื้อ โดยเจ้าหน้าที่จะนำอาหารและเครื่องดื่มไปส่งที่หน้าห้อง พร้อมกับภาชนะและช้อนส้อมแบบใช้ครั้งเดียวทิ้ง ส่วนผู้ที่ต้องติดต่อสัมผัสกับผู้เข้ารับการกักตัวจะต้องสวมชุดป้องกันเชื้อส่วนบุคคล หรือพีพีอี

ขณะเดียวกันมีรายงานว่าเจ้าหน้าที่รัฐบาลท้องถิ่นจะต้องเข้ารับการกักตัว ก่อนที่ประธานาธิบดีปูตินจะเดินทางเยือน ยกตัวอย่างเช่นในเมืองซารอฟ ทางการท้องถิ่นได้อนุมัติงบประมาณ 1 ล้านรูเบิล (ราว 4 แสนบาท) สำหรับใช้ดำเนินมาตรการเพื่อ "ป้องกันการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ในช่วงที่ประธานาธิบดีแห่งสหพันธรัฐรัสเซียเดินทางเยือน"

บีบีซีได้ติดต่อนายดมิทรี เปสคอฟ โฆษกทำเนียบประธานาธิบดีรัสเซียเพื่อขอทราบรายละเอียดค่าใช้จ่ายและขอบเขตของมาตรการป้องกันประธานาธิบดีปูตินจากการติดเชื้อโรคโควิด-19 แต่นายเปสคอฟปฏิเสธที่จะแสดงความคิดเห็นในเรื่องนี้