رئیس جمهوری مصر: عفو خبرنگاران زندانی شبکه الجزیره مطرح شده است

عبدالفتاح السیسی، رئیس جمهوری مصر امکان عفو خبرنگاران زندانی شبکه الجزیره را مطرح کرده است.

السیسی در مصاحبه‌ای اختصاص با شبکه تلویزیونی فرانسه ٢٤ یاد آور شد که هنگام بازداشت این خبرنگاران خود او سمت ریاست جمهوری را برعهده نداشت و "در موقعیت تصمیم گیری در مورد وضعیت آنان" نبود در غیر اینصورت، "به خاطر امنیت و صلاح مصر، تصمیم می‌گرفتم آنان را از کشور اخراج کنم و به این ترتیب، یک بار و برای همیشه، به این ماجرا خاتمه دهم."

با وجود درخواست‌های متعدد از سوی کشورها و نهادهای خارجی، تا کنون، آقای السیسی از دخالت مستقیم در این موضوع اجتناب کرده و گفته بود که این مساله‌ای قضایی است و ارتباطی به دولت ندارد. ظاهرا اخیرا وزیر خارجه استرالیا در ملاقات با وزیر خارجه مصر در حاشیه جلسات سازمان ملل، مشخصا خواستار آزادی یکی از خبرنگاران زندانی شد که دارای تابعیت استرالیایی است.

هنگام بازداشت این سه خبرنگار، عبدالفتاح السیسی سمت فرماندهی کل نیروهای مسلح مصر را برعهده داشت و سمت ریاست جمهوری موقت در اختیار عدلی منصور بود هر چند نظامیان عملا قدرت سیاسی را در دست داشتند. در انتخابات ریاست جمهوری ماه مه سال ٢٠١٤، آقای السیسی با اکثریت قابل توجه آرا به ریاست جمهوری انتخاب شد هر چند میزان حضور رای‌دهندگان در این انتخابات چندان چشمگیر نبود.

در دسامبر سال ٢٠١٣، نیروهای امنیتی مصر سه روزنامه‌نگار به نام های پیتر گرست، تبعه استرالیا، باهر محمد، روزنامه نگار مصری، و محمد فهمی، رئیس دفتر شبکه خبری الجزیره در مصر را که دارای تابعیت دوگانه کانادایی و مصری است بازداشت کردند. وزارت کشور مصر بعدا اعلام کرد که این سه نفر به تبلیغات کذب علیه مصر و انتشار گزارش‌های مضر به امنیت این کشور متهم شده‌اند.

این سه نفر بعدا به این اتهامات محاکمه و پیتر گرست و محمد فهمی هر کدام به هفت سال حبس، و باهر محمد همچنین به خاطر نگهداری اسلحه غیرمجاز، به سه سال حبس اضافی محکوم شدند. برخورد دولت مصر با این سه نفر انتقاد شدید جامعه بین‌المللی و بسیاری از دولت‌های غربی را به دنبال آورد. بسیاری از نهادهای مدافع حقوق بشر و انجمن‌های حمایت از روزنامه نگاران، بازداشت و محاکمه آنان را دارای انگیزه سیاسی توصیف کردند.

هفته گذشته، رئیس جمهوری مصر فرمانی را امضا کرد که به او اجازه می‌دهد شهروندان خارجی را که در مصر زندانی هستند از این کشور اخراج کند. به این ترتیب، امکان دارد که پیتر گرست و محمد فهمی که دارای تابعیت خارجی هستند از اختیارات جدید رئیس جمهوری برخوردار شوند اما وضعیت خبرنگار مصری مشخص نیست.

منابع مالی شبکه الجزیره را قطر تامین می‌کند و بازداشت و محاکمه این سه نفر جنبه‌ای از فراز و نشیب در روابط مصر با قطر تلقی شده است.

در دوره ریاست جمهوری محمد مرسی، رئیس جمهوری اسلامگرای مصر که به گروه اخوان‌المسلمین تعلق داشت، قطر از جمله حامیان جدی دولت او بود و کمک‌های مالی گسترده‌ای را در اختیار مصر قرار می‌‌داد. در ژوئیه سال ٢٠١٣، در پی تظاهرات گسترده ضد دولتی در قاهره و چند شهر دیگر، ارتش مصر رئیس جمهوری را برکنار کرد و یک دولت انتقالی زمام اداره کشور را در دست گرفت.

اقدام ارتش مصر با استقبال برخی کشورهای عرب، به خصوص عربستان سعودی مواجه شد اما ناخرسندی قطر را برانگیخت. در جریان چند ماه تظاهرات گروه اخوان‌المسلین علیه دولت انتقالی، ظاهرا از نظر مقامات مصری، شبکه الجزیره گزارش‌ها و تحلیل‌هایی علیه دولت منتشر می‌کرد.

در جریان تحولات چند سال اخیر منطقه، اختلافاتی بین قطر و همسایگان عرب آن کشور، به خصوص عربستان سعودی و امارات متحده عربی بروز کرد اما با قدرت گرفتن اسلامگرایان افراطی در منطقه، در هفته‌های گذشته تلاش‌هایی برای بهبود روابط بین این کشورها صورت گرفته است. به گفته برخی ناظران، ممکن است اظهارات عبدالفتاح السیسی نشانه تحولاتی در روابط بین مصر و قطر هم باشد.