03:47 گرينويچ - دوشنبه 21 اوت 2006 - 30 مرداد 1385

'فواره های طبيعی در مريخ خاک و ماسه می پاشند'

دانشمندان می گويند در سطح مريخ فواره هايی طبيعی يافته اند که خاک و ماسه را به ارتفاع ده ها متر به هوا می پاشند.

محققان دانشگاه ايالتی آريزونا در غرب آمريکا می گويند عکس های گرفته شده توسط فضاپيمايی که در مدار مريخ می گردد نشان دهنده فوران دی اکسيد کربن از روی سطح يخی قطب جنوب اين سياره است.

اين عکس ها با کمک دوربينی به نام "تميس" (Thermal Emission Imaging System) که در کاوشگر "اوديسه" کار گذاشته شده گرفته شده است.

مواد پاشيده شده از اين فواره ها باعث ايجاد لکه های سياه و اَشکالی مانند بال پروانه و عنکبوت روی کلاهک يخی مريخ می شود.

دانشمندان گفتند که اين فواره های طبيعی (geyser) زمانی فوران می کند که گرمای حاصل از تابش نور خورشيد، دی اکسيد کربن منجمد در زير سطح را به گازی با فشار بالا بدل می کند.

دکتر فيل کريستنسن، از دانشگاه آريزونا، گفت: "به هر جا که نگاه کنيد فواره های غرنده از دی اکسيد کربن، خاک و ماسه را ده ها متر به هوا می فرستند."

دکتر کريستنسن گفت که اين فواره های طبيعی هيچ شباهتی به پديده های زمينی ندارد.

پارک ملی "يلو استون" در آمريکا حاوی برخی از معروف ترين فواره های طبيعی است که هر چند دقيقه يکبار آب را با فشار زياد به هوا می فرستند.

تيم تحت سرپرستی آقای کريستنسن اين فواره ها را با مطالعه 200 عکس "تميس" که در طيف نور قابل رؤيت يا در طيف مادون قرمز گرفته شده بود مشاهده کردند.

اين يافته ها در تازه ترين شماره مجله "نيچر" چاپ شده است.