بنابر گزارش رسانههای آمریکا، با وجود انتشار علنی یافتههای نهادهای اطلاعاتی آمریکا درباره نقش مستقیم محمد بن سلمان در قتل جمال خاشقچی، دولت جو بایدن بنا ندارد ولیعهد ۳۵ ساله عربستان را تحریم کند و تنها به ممانعت از صدور ویزا برای حدود ۷۰ شهروند سعودی که در این رابطه نقش داشتهاند بسنده خواهد کرد.
بدین ترتیب این سوال پیش میآید که اگر کاخسفید چه تحت ریاست دونالد ترامپ و چه جو بایدن مجازاتی برای قتل و تکهتکه کردن یک روزنامهنگار در نظر نمیگیرد، علنی شدن یا محرمانه ماندن گزارش سازمان سیا چه منفعتی برای آمریکا خواهد داشت؟
پاسخ به این سوال را باید در رویکرد دو رئیسجمهوری سابق و فعلی به روابط با ریاض جستجو کرد.
یک تحلیل در میان ناظران این است که دونالد ترامپ با علنی نکردن محتوای این گزارش که در سال ۲۰۱۸ تهیه شده بود، یک برگ برنده در دست خود نگه داشت تا ولیعهد جوان را در عملی کردن سیاستهای خود "ترغیب (ناچار)" کند و همزمان با امضای قراردادهای تسلیحاتی، میلیاردها دلار سود روانه واشنگتن کرد.
شاید هم همین برگ برنده به جرد کوشنر، داماد و مشاور ارشد دونالد ترامپ، اجازه داد تا طی چهار سال گذشته در روابط بسیار نزدیکی که با محمد بن سلمان برقرار کرده بود، او را به سوی اقداماتی چون صلح با اسرائیل و ترغیب متحدان ریاض برای برقراری روابط با تلآویو مجاب کند.
در سوی دیگر، اکنون دولت جو بایدن با علنی کردن این گزارش خواهد توانست با "شرمسار کردن" محمد بن سلمان در انظار عمومی، یک بار دیگر ولیعهد جوان و بلکه پدر او، پادشاه عربستان را در موقعیتی قرار دهد که به واشنگتن دست بالا در تنظیم مجدد روابط با ریاض را تقدیم میکند- این بار نه با محرمانه نگهداشتن اطلاعات که با انتشار علنی آن.
در حقیقت، مقصر دانستن محمد بن سلمان بدون تحریم یا هرگونه عقوبتی، یک بار دیگر به کاخسفید اجازه خواهد داد عربستان را "زیر دِین" خود ببرد و از این امتیاز برای همراه کردن ریاض در دیگر طرحهای خود -مثلا احیای برجام با ایران یا حمایت از اسرائیل- استفاده کند.
البته در دفاع از تحریم نکردن محمد بن سلمان، روز جمعه یک مقام کاخسفید به رسانهها گفته "آمریکا معمولا مقامهای ارشد دول دیگر را مستقیما تحریم نمیکند". سیاستی که دست کم درباره تحریم مقامهای همسایههای عربستان - یعنی ایران و سوریه- طور دیگری اعمال شده است.
در همین حال گفته شده آمریکا بنا دارد در مفاد قرارداد فروش سلاح به ریاض که در دوران دونالد ترامپ عقد شده بود بازبینی کند. ااین تصمیم هم دست کاخسفید را برای نگه داشتن یک برگ برنده دیگر در روابط با ریاض -و شاید یک قرارداد تسلیحاتی بزرگ دیگر- باز خواهد گذاشت.
و در نهایت انتشار این گزارش به جو بایدن اجازه خواهد داد در سطح سیاست داخلی کشورش علاوه بر ادعای عملی کردن یکی از وعدههای انتخاباتی خود، بر رعایت "اصل شفافیت حکومت" که دموکراتها آن را از ارزشهای اصولی خود میدانند، تاکید کند.
-
آمریکا: محمد بن سلمان دستور قتل خاشقچی را داده بود