پرتاپ «ماهواره‌های ۳۶ وان‌وب» توسط موشک هندی

جاناتان اِیموس، خبرنگار علمی بی‌بی‌سی

شرکت ماهواره‌ای بریتانیایی «وان‌وب» (OneWeb) مستقر در لندن، با پرتاب «ماهواره‌های ۳۶» برای سیستم اینترنت باندپهن جهانی خود، دوباره به مسیر تکمیل پروژه‌اش برگشته است.

این ماهواره‌ها توسط «موشک پرتاب ماهواره ژئوسنکرون» (جی‌اس‌ال‌وی) از جزیره سریهاریکوتا در هند در مدار قرار گرفتند.

تلاش‌های شرکت وان‌وب برای استقرار شبکه ماهواره جهانی خود از ماه مارس متوقف شده بود، چرا که به دلیل جنگ اوکراین و تحریم‌های غرب مجبور شد استفاده از راکت‌های روسی «سایوز» را به تعلیق درآورد.

با ارسال این ماهواره‌ها امروز، یکشنبه ۲۳ اکتبر، اکنون شمار ماهواره‌های این شرکت در مدار زمین به ۴۶۲ رسید.

این بیش از ۷۰ درصدی است که وان‌وب نیاز دارد تا به پوشش جهانی خود با ماهواره نسل اول دست پیدا کند. این شرکت به حدود ۶۵۰ ماهواره در مدار برای پوشش کامل جهانی نیاز دارد.

این شرکت که بخشی از آن متعلق به دولت بریتانیا است، قرار است که تا اواسط سال آینده شمار ماهواره‌ها را تکمیل و پوشش کامل جهانی را عملی کند.

موشک پرتاب ماهواره ژئوسنکرون (جی‌اس‌ال‌وی)، بزرگترین و کارآمدترین موشک هند، در ساعت ۰۰:۰۷ صبح یکشنبه به وقت محلی (۱۹:۳۷ شنبه به وقت تابستانی بریتانیا) از ایستگاهی از فرودگاه فضایی ساتیش داوان در ایالت آندرا پرادش بلند شد.

یک ساعت و نیم طول کشید تا تمام ماهواره‌ها در ارتفاع ۶۰۰ کیلومتری مستقر شود. سپس چند هفته طول می‌کشد تا «موتورهای یون» موجود در فضاپیما آنها را به مدارهای قطبی عملیاتی خود در  ارتفاع ۱۲۰۰ کیلومتری منتقل کنند.

در ماه مارس، وضعیت وان‌وب و پروژه‌اش بسیار نامشخص به نظر می‌رسید. برنامه‌ها و زمانبندی‌های این شرکت با جنگ در اوکراین به هم خورد. تحریم‌های غرب علیه روسیه باعث شد که دسترسی این شرکت به موشک‌های سایوز روسیه قطع شود.

شرکت وان‌وب، در حالی که تنها دو سوم ماهواره‌هایش در مدار بود، بایستی به سرعت عمل می‌کرد تا بتواند با دیگر شرکت‌های موشکی وارد معامله شود. به این ترتیب قراردادهایی با دیگر شرکت‌ها منعقد کرد: ارائه‌دهندگان موشک آمریکایی «اسپیس‌اکس» و «رٍلَتیویتی اسپیس»، و «نیواسپیس ایندیا»، که بازوی تجاری «سازمان پژوهش‌های فضایی هند» موسوم به «ایسرو» است و جی‌اس‌ال‌وی را به بازار عرضه می‌کند.

شرکت وان‌وب در حال حاضر شبکه باندپهن پرسرعت را به مشتریان بتا بالای ۵۰ درجه شمالی و جنوبی ارائه می‌دهد. این پرتاب اخیر و پرتاب بعدی تا قبل از پایان سال، پوشش را به خط استوا نزدیک‌تر می‌کند.

نیل مَسترسون، مدیرعامل وان‌وب گفته است: «ما باید این پرتاب‌ها را که برای قبل از کریسمس برنامه‌ریزی شده است، به اتمام برسانیم، و این به ما امکان می‌دهد تا خدمات خود را از ۲۵ درجه شمالی و ۲۵ درجه جنوبی شروع کنیم. سپس تا بهار آینده پرتاب ماهواره‌ها را تکمیل خواهیم کرد، که این ما را قادر می‌سازد تا خدمات تجاری جهانی خود برای پوشش کامل را تا پایان سال آینده به انجام برسانیم.»

خبر مهمی از ماه مارس به گوش می‌خورد که حاکی از پیشنهاد ادغام وان‌وب و شرکت ماهواره‌ای فرانسوی «یوتل‌سَت» (Eutelsat) در بخش عملیاتی است.

این شرکت فرانسوی ماهواره‌های مخابراتی را بالاتر از آسمان در جایی که «مدار زمین‌ایستا» (مدار زمین‌ثابت یا کمربند کلارک) نامیده می‌شود، در ارتفاع ۳۶۰۰۰ کیلومتری قرار می‌دهد. یوتل‌ست یکی از بزرگترین توزیع‌کنندگان شبکه‌های تلویزیونی مستقیم به منازل در جهان است.

طرح ادغام وان‌وب و یوتل‌ست در حال حاضر مسیرهای رقابتی و روندهای قانونی و تصویب نظارتی را می‌گذراند تا به انجام برسد.