درگذشت «آقای مربوطه» و نوستالژی برنامه‌های تلویزیونی زمان شاه

آقای مربوطه

منبع تصویر، atenaeshtiaghi

توضیح تصویر، نمایی از خانه «آقای مربوطه»، که از سال ۱۳۵۳ با همکاری بهزاد اشتیاقی و فرشته مهبان در تلویزیون ملی ایران پخش شد
    • نویسنده, فرج بال‌افکن
    • شغل, بی‌بی‌سی
  • منتشر شده در

درگذشت بهزاد اشتیاقی، نقاش، مدل، بازیگر و کارگردان برنامه‌های تلویزیونی و نقش به یادماندنی او در میان‌پرده‌های طنز «آقای مربوطه»، خاطرات شیرین و نوستالژیک مخاطبانش را در فضای مجازی زنده کرد.

بهزاد اشتیاقی روز دوشنبه ۲۱ خرداد ۱۴۰۳ در ۸۲ سالگی درگذشت، روز بعد در شهر رشت محل سکونتش به خاک سپرده شد و بنابه وصیتش برای او مراسمی گرفته نشد. اگرچه خبر درگذشت او کاربران بسیاری را در شبکه‌های اجتماعی متاثر کرد که آن دوره را به یاد می‌آورند.

از نیمه بهمن ۱۳۵۳ هر شب یک برنامه بعد از اخبار ساعت ۹ شب به نام «آقای مربوطه» از تلویزیون ملی ایران پخش شد که بهزاد اشتیاقی، تهیه‌کننده و کارگردانش بود. دو نقش اول این میان‌پرده‌های طنز ۱۰–۱۵ دقیقه‌ای را نیز خود او و همسر سابقش، فرشته هوشمند برعهده داشتند که به «آقا و خانم مربوطه» معروف بودند.

آقای مربوطه

منبع تصویر، ettelaat

توضیح تصویر، مجله اطلاعات هفتگی در شماره جمعه ۲۲ فروردین ۱۳۵۴ گزارش اول خود را به سریال «آقای مربوطه» اختصاص داد

این برنامه تا چند ماه پیش از انقلاب ۱۳۵۷ هر شب از تلویزیون ایران پخش می‌شد و مخاطبان بسیاری نیز داشت؛ چرا که مسائل خانوادگی، سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی، مضمون این نمایش‌های کوتاه طنز و انتقادی بود.

علی سرهنگی،‌ روزنامه‌نگار در شبکه‌های اجتماعی به یاد او نوشت که «در دوران شاه به مطبوعات و رسانه‌های تصویری بها داده می‌شد و مثل امروز فرمایشی و تشریفاتی نبود.»

به نظر آقای سرهنگی با ساخت و پخش این قبیل برنامه‌های انتقادی در رسانه‌های نوشتاری، شنیداری و دیداری آن زمان، «انتقاد سازنده را پذیرا بودند و برنامه‌ریزی‌ها و تصمیمات حاکمیت در جهت پیشرفت و سازندگی واقعی به پیش می‌رفت.»

اما دیری نپایید که بعد از فروپاشی نظام پادشاهی و تعطیلی برنامه‌های تلویزیونی، بهزاد اشتیاقی نیز همچون بسیاری از دیگر برنامه‌سازان موفق آن دوران خانه‌نشین شد.

آقای مربوطه

منبع تصویر، atenaeshtiaghi

توضیح تصویر، رافی خاچاطوریان و بهزاد اشتیاقی در نمایی از «آقای مربوطه»

آتنا اشتیاقی آهنگساز، نوازنده و مدرس ویلنسل که دختر بهزاد اشتیاقی است با فرستادن چند عکس از آلبوم خانوادگی خود به بی‌بی‌سی فارسی گفت که پدرش «بعد از انقلاب، فعالیت تلویزیونی نداشت اما هشت فیلمنامه برای سینما و تلویزیون نوشت که هیچ‌وقت موفق به انجام آنها نشد.»

آتنا می‌گوید بعد از آنکه پدرش نتوانست فعالیت تلویزیونی خود را از سر بگیرد به نقاشی روی آورد و تعداد خیلی زیادی تابلو کشید.

به استثنای یک ویدئوی خیلی کوتاه تقریبا هیچ نسخه‌ کاملی از سریال آقای مربوطه در دسترس نیست. آتنا اشتیاقی در این مورد گفت: «ظاهرا تمام کارهاشون در آرشیو صدا و سیما نابود شده است.»

خانم اشتیاقی به بی‌بی‌سی فارسی گفت که پدرش قبل از انقلاب یک مجموعه ۹۰ قسمتی به نام «هشتمین سفر سندباد» را در دست تهیه داشت که بیش از ۵۰ قسمت آن هم آماده پخش بود اما وقوع انقلاب اسلامی مانع از پخش این مجموعه شد.

آقای مربوطه

منبع تصویر، atenaeshtiaghi

توضیح تصویر، بهزاد اشتیاقی در سال‌های اخیر روی نقاشی‌هایش متمرکز بود

مجله اطلاعات هفتگی در شماره جمعه ۲۲ فروردین ۱۳۵۴ و زمانی که «آقای مربوطه» حسابی مشهور شده بود روی جلد خود را به تصاویر عوامل این سریال اختصاص داد.

پدر و مادر فرشته، رضا هوشمند و فرخ لقا هوشمند از هنرپیشگان قدیمی تئاتر بودند. او ابتدا به دعوت پرویز صیاد در سریال «سرکار استوار» شرکت کرد و بعد در برنامه «اختاپوس» و نمایشنامه‌های دیگر تلویزیون ظاهر شد و بعدتر نیز در نقش خانم مربوطه به شهرت بیشتری رسید.

مجله اطلاعات هفتگی در همان شماره بهاری خود که سه سال قبل از انقلاب منتشر شد نوشت: «فرشته قبلاً اسم مستعار داشت و او را به نام 'فرشته مهبان' در دبیرستان می‌شناختند و علت آن بود که فرشته پس از هنرپیشه شدن می‌ترسید که مدیر او را اخراج کند لذا در مدرسه بنام مهبان ثبت نام می‌کرده و چون در تلویزیون اغلب گریم داشته مدیر به سختی می‌توانست او را بشناسد و تا آخرین روز مدرسه هم ناشناخته ماند.»

آقای مربوطه

منبع تصویر، atenaeshtiaghi

توضیح تصویر، بهزاد اشتیاقی قرار بود بعد از سریال آقای مربوطه در نقش سندباد ظاهر شود که ۵۰ قسمت از مجموعه ۹۰ قسمتی «هشتمین سفر سندباد» را نیز تهیه کرده بود

بهزاد اشتیاقی در روز دوم آذر سال ۱۳۲۱ در تهران به دنیا آمد. در دوران جوانی، مانکن مجله «وُگ» یکی از معروفترین مجلات مد بود و به مدت دو سال نیز در لندن فیلم‌های تبلیغاتی ساخت. بعد از آن به ایران بازگشت و برنامه‌سازی را در رادیو و تلویزیون ملی ایران آغاز کرد.

آتنا اشتیاقی به بی‌بی‌سی فارسی گفت که پدرش بعد از انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ و به نتیجه نرسیدن فعالیت‌های سینمایی و تلویزیونی، گالری نقاشی‌هایش را در تهران به راه انداخت و در دو سال پایان زندگی در رشت ساکن شد و همانجا چشم از جهان فروبست.