قمار انتخاباتی مکرون دموکراسی فرانسه را به چالش می‌کشد

فرانسه و بریتانیا، دو کشور همسایه هر دو به انتخاباتی نزدیک می‌شوند که اعلام‌شان غیر منتظره بود.

هر دو کشور، دولت‌هایی دارند که انتظار می‌رود سقوط کنند.

در هر دو کشور، تنش‌های سیاسی باعث ایجاد اختلاف بین خانواده‌ها و دوستان شده است.

عجله نکنید. در این مرحله، باید از هرگونه تلاش برای مقایسه انتخابات بریتانیا و فرانسه دست برداشت.

هر چقدر هم که مسائلی که در انتخابات بریتانیا هستند مهم باشند - و تعدادشان هم کم نیست - در مقایسه با خطرات رو به فزون در فرانسه، کمرنگ به نظر می‌رسند.

اینجا در فرانسه، فقط سرنوشت یک دولت یا یک رهبر در وضعیتی نامشخص نیست - بلکه پای سرنوشت یک نظام سیاسی در میان است.

و این خطرات نه تنها شامل برباد رفتن امیدها و نابود شدن مشاغل است، همچنان که در یک دموکراسی مسالمت‌آمیز معمولی این خطرات موجودند، بلکه شامل خطر خشونت واقعی است.

نیکلاس باورز، مفسر با سابقه فرانسوی، می‌گوید: «موقعیت‌ها بسیار متفاوت هستند. در بریتانیا شما در پایان یک چرخه سیاسی هستید. برای ریشی سوناک کاملاً منطقی بود که انتخابات زودهنگام را اعلام کند و همه چیز مطابق با سیستم پارلمانی بریتانیا در حال انجام است.»

«در فرانسه، واقعاً پا به میدانی ناشناخته می‌گذاریم».

مکرون دو هفته پیش با فراخوانی برای برگزاری انتخابات زودهنگام در پاسخ به شکستش از راست افراطی در انتخابات پارلمان اروپا، کشور فرانسه را شگفت‌زده کرد.

به نظر می‌رسید که او معتقد بود که یک کارزار سریع رأی‌دهندگان را از جذب شدن به «افراط و تفریط» دور می‌کند و اکثریت میانه‌رو را به مجلس ملی باز می‌گرداند.

یک هفته پیش از دور اول، هیچ نشانه‌ای از درست بودن محاسبات او دیده نمی‌شود. حزب راست افراطی «اجتماع ملی» همچنان در نظرسنجی‌ها پیشتاز است، و اکنون یک ائتلاف چپ - که جزء اصلی آن حزب چپ افراطی «فرانسه تسلیم‌ناپذیر» است - در جایگاه دوم قرار دارد.

محتمل‌ترین نتایج یا اکثریت مطلق برای اجتماع ملی ست که منجر به تشکیل یک دولت راست افراطی می‌شود، یا پارلمانی معلق که به فلج سیاسی منجر می‌شود.

به گفته باورز، در هر صورت خطرانی سه‌گانه وجود دارند: اول، بحران در رابطه با بدهی‌های مستقل فرانسه، مشابه چالش‌های بازاری که نخست‌وزیر سابق بریتانیا، لیز تراس با آن مواجه بود.

دوم، خطر خشونت خیابانی. و سوم، فروپاشی نهادها.

«جمهوری پنجم ما برای عبور از بحران‌ها طراحی شده است، اما در وضعیت بسیار بی‌ثباتی هستیم. شهروندان سردرگم شده‌اند زیرا خود رئیس‌جمهور سردرگم به نظر می‌رسد، بنابراین ممکن است به فروپاشی ناگهانی در نهادها برسیم.»

در سراسر فرانسه مردم می‌دانند که این کشور بر سر یک دوراهی خطرناک است.

ژولیت ویلگرن، یکی از نامزدهای حزب هورایزنز، حزب متحد مکرون در بخش سن و مارن در جنوب پاریس، گفت: «زمانی که مکرون در شب انتخابات اروپا، برگزاری انتخابات فرانسه را اعلام کرد، من فرزندانم را صدا کردم و به آنها گفتم، متوجه هستید که ما شاهد لحظه‌ای تاریخی هستیم.»

«مردم می‌دانند که احتمال خشونت وجود دارد. مردم عصبانی و ناامید هستند - و سیاستمدارانی هستند که تشویق به خشونت خواهند کرد. این بازی دادن مردم است، اما وضع همین است که هست.»

حتی خود رئیس‌جمهور مکرون به احتمال وقوع «جنگ داخلی» اشاره کرده و آن را سرانجام احتمالی برنامه‌های هر دو جناح راست و چپ افراطی عنوان کرده است.

سخنان او - در یک پادکست - به تلاش برای ترساندن رأی‌دهندگان و بازگرداندنشان به میانه تفسیر شده است، اما به گفته باورز این عمیقاً اشتباه است.

او می‌گوید: «برای او بسیار خطرناک است که از این کلمه استفاده کند و تلاش کند اقتدار خود را از طریق استفاده از ترس حفظ کند. در یک دموکراسی، بازی با ترس‌ها می‌تواند نفرت و خشونت را ایجاد کند.»

ژرال دارمانن، وزیر کشور فرانسه گفته است که مقامات این را فرض قرار داده‌اند در شامگاه دور اول و دوم انتخابات (۳۰ ژوئن و ۷ ژوئیه) اعتراضات خشونت‌آمیزی برگزار می‌شود.

وحشتناک‌ترین سناریو می‌تواند پیروزی اجتماع ملی باشد که منجر به فراخوان‌هایی از سمت چپ افراطی برای تظاهرات می‌شود، که بعد به خشونت می‌کشد و افرادی که اصلیتشان مهاجر بوده است از حاشیه شهرها به آنها می‌پیوندند.

چپ افراطی «فرانسه تسلیم‌ناپذیر» پایگاه حمایتی قابل توجهی در حاشیه شهرها دارد و حمایت خود از غزه را به یکی از موضوعات اصلی مبارزات انتخاباتی‌اش تبدیل کرده است.

سوال دیگری که به نظر می‌رسد رئیس‌جمهور نادیده گرفته است این است که بی‌ثباتی سیاسی چه تأثیری بر بازی‌های المپیک می‌گذارد که کمتر از سه هفته پس از انتخابات آغاز می‌شوند.

به گفته باورز، علیرغم تفاوت‌های قابل توجه، می‌توان یک شباهت بین انتخابات فرانسه و بریتانیا ترسیم کرد.

او می گوید: «فرانسه در حال گذراندن لحظات پوپولیستی خود است.»

«ایالات متحده و بریتانیا ده سال پیش با ترامپ و برگزیت تجربه خود را داشتند. فرانسه در آن زمان به دلیل انعطاف‌پذیری نهادهای ما و همچنین حمایت یورو در امان بود.»

«حضور در یورو به دولت‌ها این امکان را می‌دهد که به رویه معمول خود برای خرید صلح اجتماعی از طریق افزایش بدهی عمومی ادامه دهند. اما اکنون، آن دوران به پایان رسیده است.»