تخریب سینما پارک؛ صحرا کریمی اعتصاب غذا کرد، فرهاد دریا نامه سرگشاده نوشت

در پی تصمیم ریاست جمهوری افغانستان و شهرداری کابل برای تخریب ساختمان سینما پارک، یکی از سینماهای قدیمی کابل، صحرا کریمی، رئیس نهاد "افغان فلم" اعلام کرده که از امروز در داخل این سینما دست به اعتصاب غذا زده و هشدار داده که اگر سینما را ویران می‌کنید، با وی یکجا ویران کنید.

اداره "افغان فلم" افغانستان، نهاد دولتی سینمای این کشور قبلا در یک اعلامیه گفته بود که ویران کردن یک مکان تاریخی و فرهنگی ادامه ویرانی فرهنگ یک جامعه است و به شدت با تخریب این مکان مخالفت کرده است.

اما حدود یک ساعت پس از آن که خانم کریمی برای اعتراض داخل این سینما رفت، از سوی پلیس از آنجا بیرون کرده شد. او در توییتی نوشته است:"مرا به زور پلیس با فرمان امرالله صالح از داخل سینما بیرون کردند؛ سر من حمله کردند و سینما را ویران کردند."

دقایقی قبل از آن هم خانم کریمی ویدیوی کوتاهی از جریان اعتراض و همزمان تخریب شدن ساختمان سینما منتشر کرده بود و نوشت که داخل سینما قرار دارد و ویرانی آن هم ادارمه دارد.

در همین حال ویدیویی از رئیس "افغان‌فلم" منتشر شده که او در حال گریه و شکایت از پلیس در محل نشان می‌دهد.

از سویی هم در ادامه واکنش‌ها به تخریب ساختمان "سینما پارک" در شهر نو کابل، فرهاد دریا، هنرمند شناخته شده افغانستان نیز با ارسال نامه‌ای به امرالله صالح، معاون اول رئیس جمهوری نوشت: "نفسِ عمل تخریب سینما پارک، تفاوتی با نفس تخریب بت‌های بودا ندارد."

این هنرمند افغانستان این نامه سرگشاده را در صفحه فیسبوک‌اش نشر کرده و گفته: "بودا در مقیاس بزرگتر و جهان‌شمول‌تر آن مطرح است و سینماها در ابعادکوچک‌تر، و هردو از ارزش‌های نگه‌داشتنی فرهنگی اند."

شهرداری کابل می‌گوید بنا به "هدایت امرالله صالح، معاون اول رئیس جمهوری" تصمیم گرفته که ساختمان سینما پارک شهر کابل را تخریب کند.

این سینما که در اواخر دهه پنجاه خورشیدی ساخته شده بود، در آن بیشتر فیلم‌های سینمای بالیوود هند نمایش داده می‌شد که در میان افغان‌ها محببوبیت ویژه دارد اما در سال‌های اخیر غیرقابل استفاده شده است.

فرهاد دریا در این نامه، از آقای صالح خواسته که به‌جای تخریب این خانه‌ی فرهنگی دستور بدهد که آن را ترمیم و احیای دوباره کنند.

او گفته وقتی قصر دارالامانِ باشکوه - که به مخروبه‌ی مبدل شده بود، توانست با عظمت دیروز خود دوباره برپای بیایستد، یک سینمای کوچک که حرفی ندارد.

فرهاد دریا در پایان نامه‌اش به امرالله صالح نوشته که "شما بهتر از آنید که نام تان در تاریخ با تخریب یک مکان فرهنگی ثبت و حک شود."

اما امرالله صالح، معاون رئیس جمهوری افغانستان در یاداشتی در صفحه رسمی فیسبوک‌اش به آقای دریا پاسخ داده و گفته:" "نوستالیژی‌ها و دلتنگی‌های بعضی‌ها را درک می‌کنم. مشورت من برای شان این است که به عوض تبصره‌نویسی کاری کنند که شهر نفس‌اش تازه شود. و نیاز است که از میان دیوهای مست باید بگذریم."

'از میان دیوهای مست باید بگذریم ' مطلع یکی از آهنگ‌های آقای دریاست.

اما امرالله صالح، معاون رئیس جمهوری افغانستان گفته که این ساختمان به محل فروش مواد مخدر تبدیل شده بوده و بیشتر معتادان از آن استفاده می‌کرده است. او نوشته است: من بنای کدام سینما را نه بلکه یک متروکه معتادین را ویران می‌کنم.

وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان نیز در واکنش به این موضوع در صفحه فیسبوکش نوشته که "سینما پارک، یکی از میراث‌های مهم فرهنگی، هنری و تاریخی کشور ماست. با سینما پارک و دیگر سینماهای افغانستان، شهروندان کشور با فیلم، سریال و نمایش‌های هنری آشنا شدند. نزدیک به هفتاد سال از عمر سینما پارک می‌گذرد، و اکنون جزئی از میراث‌های فرهنگی قابل حفظ به حساب می‌آید."

در صفحه این وزارت آمده که هرچند در سال‌های گذشته به دلیل در حاشیه بودن وزارت اطلاعات و فرهنگ، مدیریت سینماها به شهرداری (شاروالی) سپرده شده و تا هنوز این روال ادامه دارد. شهرداری کابل در این اواخر در یکی از جلسات معاون اول ریاست جمهوری، طرح تخریب سینما پارک را داده است و ظاهراً این خواست مورد تأیید هم قرار گرفته و فیصله شده است.

وزارت اطلاعات و فرهنگ، از شهرداری کابل خواسته که در این مورد قدری درنگ و شکیبایی به خرج دهد و از آقای صالح تقاضا کرده که فیصله‌ای جلسه مورد نظر را بازنگری کند. چون به گفته این وزارت، سینما پارک، بر فرض اینکه هیچ کاربردی نداشته باشد، یکی از میراث‌های مهم فرهنگی قابل حفظ و جزء از خاطره‌های هنری هنرمندان کشور است. تخریب آن به هیچ وجه مورد پذیرش افکار عمومی و شهروندان هم نیست.

شاه‌حسین مرتضوی، مشاور رئیس جمهوری افغانستان نیز در صفحه فیسبوک‌اش نوشته که به مسئولان پیشنهاد داده تا یک هفته به نهادهای ذیربط فرصت داده شود تا این نهاد‌ها در مشورت با فرهنگیان، سینماگران و‌ هنرمندان روی بازسازی،‌ نوسازی یا طرح‌های بدیل مشورت کرده، طرح ها و نظریات مکتوب شان را شریک سازند.

چند روز قبل شهرداری کابل اعلام کرد که تیم فنی این نهاد پس از بررسی سینما پارک به این نتیجه رسید که ساختمان این سینما امکان ترمیم و بازسازی را ندارد و باید تخریب شود.

سیمرا رسا، سخنگوی شهرداری کابل به بی بی سی گفته که تعمیر این سینما پس از تخریب دوباره با معیارهای جدید به عنوان یک مکان فرهنگی اعمار می‌شود.

ادامه واکنش‌ها

و اما خبر تخریب سینما پارک واکنش‌های زیادی از سوی فرهنگیان و کاربران شبکه‌های اجتماعی همراه شده است. تعداد زیادی از کاربران افغان شبکه‌های اجتماعی نیز کمپینی را زیر نام «سینما پارک را ویران نکنید.» به راه انداخته‌اند.

سید مخدوم رهین، وزیر پیشین اطلاعات و فرهنگ افغانستان، هم در یک یادداشت فیسبوکی خطاب به آقای صالح نوشته: عمارت سینما پارک را ویران نکنید و گر نه نام شما در تاریخ این شهر دردمند در کنار نام جنرال رابرت انگلیسی که پس از اشغال کابل بنای باستانی بالاحصار و سقف تاریخی چار چته کابل را ویران کرد، خواهند نگاشت.

او گفته که عمارت سینما پارک یادگار سال‌های خوش آرامی، صلح و فضای زندگی صمیمانه با همی مردم کابل است.

صدیق برمک، از سینماگران افغان در توییترش نوشته که برای ویران ساختن سینما پارک، هیچ دلیلی توجیه‌پذیر نیست. "اگر ساختمان نیاز به مرمت دارد، لطفاً برای ترمیم اش یاری دهید . سوزاندن فیلم و سینما کار طالبان قرون وسطایی بود که دیدیم..."

رویا سادات، دیگر سینماگر افغانستان نیز در فیسبوک‌اش نوشته که "سینما پارک خاطره جمعی و میراث مشترک فرهنگی-تاریخی یک شهر است. سینما نماد فرهنگ و فرزانگی مردم است، نباید تخریب شود."

او از مسئولان خواسته که ‏هر نوع تصمیم مبتنی بر ترمیم یا اعمار مجدد با مشورت فرهنگیان و تیم معمارانی که از بناهای تاریخی مطالعه و شناخت دارند، صورت بگیرد.

مریم وفا، آوازخوان افغان نیز در صفحه رسمی فیسبوک‌اش نوشته که ویرانی بس است تاریخ مان را ویران نکنید! او گفته که راه حل تخریب نه بلکه تعویض مدیریت و بازسازی مکان‌های فرهنگی است.