وزارت آموزش عالی افغانستان: کنکور سهمیه‌بندی نشده است

وزارت آموزش عالی افغانستان اعلام کرد که کنکور سراسری این کشور سهمیه‌بندی نشده، ولی سهم ۲۵ درصدی در ده دانشگاه این کشور برای کوچی‌ها (عشایر) و دانش آموزان ولایت‌های محروم اختصاص یافته است.

بر اساس طرح جدید، ۲۵ درصد کرسی‌های دانشگاه‌های هرات، بلخ، بامیان، قندهار، ننگرهار، شیخ زاید خوست، پکتیا، قندوز و البیرونی به کوچی‌ها و دانش آموزان ولایت‌های کمتر توسعه یافته تعلق خواهد گرفت.

ولایت‌های ارزگان، زابل، غور، بادغیس، دایکندی، بامیان، نورستان، کنر، نیمروز، پکتیکا و سمنگان توسط دولت افغانستان به عنوان ولایت‌های توسعه نیافته شناخته می‌شوند.

در خبرنامه وزارت آموزش عالی افغانستان آمده است که باتوجه به اینکه دانش آموزان ولایت فقیر افغانستان قادر به راهیابی در رشته‌های پزشکی، مهندسی، حقوق، زراعت، اقتصاد و کمپیوتر در این دانشگاه‌ها نیستند به همین دلیل برای آنان سهمیه در نظر گرفته شده است.

براساس این طرح، ۲۵ درصد از ظرفیت این دانشگاه‌ها برای ساکنان بومی همان ولایتها و کوچی‌ها اختصاص یافته و برای ۷۵ درصد ظرفیت باقی مانده داوطلبان از سراسر افغانستان باهم رقابت خواهند کرد.

وزارت آموزش عالی افغانستان ۳۴ ولایت این کشور را به هشت بخش تقسیم کرده‌است؛ بخش شرقی (شامل چهار ولایت)، جنوب غرب (شامل شش ولایت)، جنوب غرب (شامل چهار ولایت)، غرب (شامل پنج ولایت)، شمال شرق (شامل چهار ولایت)، شمال (شامل پنج ولایت)، مرکز شامل پنج ولایت و کابل تقسیم بندی شده است.

وزارت آموزش عالی افغانستان افزوده که دانش آموزان برای استفاده از این سهمیه باید سه سال مکتب را در همان ولایتی گذرانده باشند که در کنکور شرکت می‌کنند، تا بتوانند از سهمیه ۲۵ درصدی همان ولایت استفاده کنند.

با توجه به اینکه وضعیت درسی به دلایل مسایل امنیتی و سایر مشکلات در ولایت‌های کمتر توسعه یافته از وضعیت مطلوب برخوردار نیست، وزارت آموزش عالی اعلام کرده که برای دانش آموزانی که از این ولایت‌ها به دانشگاه راه می‌یابند برای افزایش ظرفیت علمی آنان دوره‌های ویژه پیش دانشگاهی گذاشته خواهد شد.

هدف از این کار برابری سطح دانش این دانش آموزان با دانش آموزانی ذکر شده که از طریق رقابت‌های کنکور سراسری به دانشگاه راه می‌یابند.

'سهمیه‌بندی قومی نیست'

وزارت آموزش عالی گفته است که این طرح به معنی سهمیه بندی نبوده و زمینه شفاف راه یافتن افراد واجد شرایط را به کنکور فراهم می‌سازد.

فیصل امین، سخنگوی وزارت آموزش عالی امروز گفت که هدف از این برنامه "تربیه کادرهای محلی و رشد ظرفیت‌ها و استعدادهای جوانان مناطق مختلف کشور است."

او گفت که ورود به دانشگاه‌های افغانستان براساس کنکور سراسری خواهد بود، طرح جدید برای شماری از مکاتبی در نظر گرفته شده که سطح درسی در آن پایین است و از طرف دیگر در بعضی ولایت‌ها با کمبود نیروی انسانی در رشته‌های خاص مواجه هستند که این طرح مشکل را حل خواهد کرد.

آقای امین گفت که هدف این کار انباشت نیروی انسانی در ولایت‌های کمتر توسعه یافته است که این نیروها نیز باید از طریق کنکور وارد دانشگاه‌ها شوند.

نوریه نزهت، سخنگوی وزارت معارف(آموزش و پرورش) این کشور نیز گفت که هدف این طرح تقسیم بندی بر اساس قوم و ملیت نیست بلکه فراهم سازی زمینه تعلیم و تحصیل متوزان برای تمامی جوانان افغانستان است.

واکنش‌ها به سهمیه‌بندی کنکور

با نشر خبر سهمیه بندی کنکور واکنش‌های زیادی توسط کاربران شبکه‌های اجتماعی افغانستان ایجاد شده است.

شماری از کاربران افغان با اعتراض به این کار نوشته که این روند افغانستان را از "استعدادهایش محروم می‌کند" و سهمیه بندی را "تبعیض سیستماتیک" خوانده‌اند.

کاربران معترض به طرح سهمیه بندی، معتقدند که "این طرح محرومان را محرومتر" می‌کند.

کاربران دیگر نیز نوشته‌اند که این طرح جدید به منزله این است که دانش آموزش از ولایت نورستان با نمره خیلی پایین یعنی ۱۵۰ یا پایین‌تر به رشته تخصصی راه پیدا خواهد کرد ولی شخص دیگر با نمره ۳۰۰ از کابل و یا سایر شهرها به دانشگاه راه نخواهد یافت.

این کاربران همچنین انتقاد کرده‌اند که "زیان این تصمیم، قطعاً بیش‌تر از سود آن است." به نظر آنان"چه زیانی بیش‌تر از این‌که ۲۵ درصد از محیط‌های آکادمیک را افرادی شکل دهند که نه براساس تلاش و شایستگی بلکه براساس سهم منطقه‌ای و قومی از فیلتر کنکور می‌گذرد و جایگزین افراد لایق و شایسته می‌شوند."